Op zijn 16de krijgt Martin op het strand verkering met een meisje. Zij doet hem een opmerkelijk voorstel, dat achteraf gezien zijn hele verdere liefdesleven beïnvloedt.
is journalist. Voor Volkskrant Magazine interviewt ze wekelijks mensen over liefde en relaties.
‘Sinds lang ben ik geboeid door de verhouding tussen gevoel en verstand. Ik was een jaar of 16 toen ik tijdens een zomervakantie met mijn ouders een leuk meisje ontmoette. Het was mooi weer, samen met alle andere tieners van de camping brachten we alle dagen door op het strand. Daar zoenden we en we kregen verkering. Na een week zei ze: ‘Zeg, zullen we eens ruilen?’ Jij met het meisje van je vriend, bedoelde ze, en ik met je vriend? Gewoon voor een middagje? Ik was totaal verbluft. Wat zei ze nu? Ik dacht dat ze ook verliefd op mij was en voelde me bedrogen. ‘Nee, hoor’, antwoordde ik resoluut, ‘daar begin ik niet aan.’ En daarmee was de kous af en nam onze verkering een monogame loop.
Tot we weer thuis waren en ik begreep dat haar voorstel meer inhield dan een jolig ideetje. Ze zei: ‘Ik heb ook andere vriendjes, maar met hen is het spielerei, alleen met jou ben ik serieus.’ Haar keuze ook anderen toe te laten in onze intimiteit bleek structureel. En weer die verrassing. Als ze andere vriendjes naast mij had, kon ze niet van mij houden, was mijn diepste, conservatieve, overtuiging. Ze had gewoon gedaan alsof ze me leuk vond, ze had me voor de gek gehouden. ‘Hier stopt het voor ons’, zei ik dapper. Ik maakte het uit en verbrak alle contact. Haar huilbui bracht mij nog even aan het twijfelen; als ze zich echt niet voor me interesseerde, waarom was ze dan zo verdrietig? Maar mijn besluit was toen al genomen en in het leven van een 16-jarige liggen zoveel onuitgepakte avonturen te wachten dat ik er niet al te lang bij stilstond.
Tot een paar jaar later. Ik had inmiddels verkering met een ander meisje en ging met een vriend op fietsvakantie door Nederland. Aangekomen bij een jeugdherberg werden we meegevraagd op een excursie; we hoefden niets te betalen, want als jongens moesten we een beetje evenwicht aanbrengen in de balans tussen de twee geslachten. Die dag werd ik verliefd op een ander meisje. Ze zag er prachtig uit en betoverde me op het eerste gezicht.
Verward vroeg ik me af wat er aan de hand was. Wilde deze plotselinge verliefdheid me vertellen dat ik niet meer van mijn vriendin thuis hield? Maar nee, ik voelde dat ik nog steeds even gek op haar was als de dag ervoor. Ineens herinnerde ik me de woorden van mijn strandliefde. Zou het dan toch mogelijk zijn, vroeg ik me af, om meerdere liefdes tegelijk te hebben, zonder dat die elkaar in de weg zitten? Zonder dat de liefde voor de een iets afneemt van de ander?
Langzaam begon er een bevrijdend inzicht te rijpen, en als ik haar nummer had gehad, had ik misschien op dat moment het strandmeisje gebeld om haar te vertellen welk zaadje ze had geplant, waaruit zich een heel nieuw begrip van liefde begon te ontwikkelen. Op dat moment nam ik me voor om nooit meer een vrouw mijn seksuele trouw te beloven. Mannen met wie ik opgewonden mijn nieuwe ontdekking deelde, zeiden: we snappen je wel, maar zulke dingen, daar moet je tegen vrouwen niet over beginnen. Maar ik kon dit niet verbloemen, het was een principe waarop ik al mijn toekomstige relaties voortaan zou baseren. Dat heeft uiteindelijk geleid tot een open huwelijk dat 27 jaar duurde.
Ik ontdekte dat ook open relaties aan ethische normen onderhevig zijn, strikter wellicht dan die voor traditionele relaties. Dat je je bijvoorbeeld moet houden aan de regel: als wij tweeën samen zijn, spelen anderen even geen rol. Daar liep mijn huwelijk op stuk. Mijn vrouw werd verliefd op een man die net als wij een fanatieke zeiler was, en toen ze op een prachtige dag op het IJsselmeer, met de wind in de zeilen, de zon aan de hemel, chagrijnig was omdat ze geen contact met hem kon krijgen, wist ik dat onze tijd samen erop zat.
Je zou kunnen zeggen dat ook dat een schakel was in de zoektocht naar een vrijere invulling van liefde en seksualiteit die mijn hele leven al centraal staat. Ik ontdekte dat mijn hoofd, mijn verstand dus, vrijer was dan de rest van mij, het gevoel. Ik gunde haar vanzelfsprekend die man, maar er waren grenzen. Toen ik na dat huwelijk pas echt aan het experimenteren sloeg, botste ik tegen weer een andere aanname: ik was er vanzelfsprekend vanuit gegaan dat als ik een vrouw maar aardig of mooi genoeg vond, ik er wel mee zou kunnen vrijen. Dat bleek niet het geval.
Technisch lukte alles prima, maar emotioneel lang niet altijd. En weer bleek mijn verstand vrijer dan mijn gevoel. Ik leerde bijvoorbeeld een lerares kennen in het noorden van het land, ze was aardig en lief en aantrekkelijk, maar als we vrijden was het net of ik erboven hing, ik keek met een afstand naar mezelf en viel geen seconde samen met wat we aan het doen waren. Dat verbaasde me enorm, ik had mij immers zo vol overtuiging aan de vrije liefde gewijd en nu zat het toch weer anders. Ze vroeg: wanneer spreken we weer eens af, en ik antwoordde: dat weet ik nog niet. Ik voelde al dat het er niet meer van zou komen. Misschien ben ik meer van de vrije liefde dan van de vrije seks.
Hoe verhoud ik me tot seks en vrouwen: dit zal altijd een belangrijk thema voor me blijven, en zelfs op mijn 74ste ontdek ik telkens iets nieuws. Toen ik mijn huidige vrouw leerde kennen – met wie ik alweer meer dan twintig jaar ben – heb ik haar meteen gezegd dat ik niet in monogamie geloof. Ze antwoordde: prima, maar houd mij erbuiten, ik wil niets van je avonturen weten. En wat er toen gebeurde: ik begon te rekenen hoe groot de kans was dat ik net zo’n fantastische vrouw als zij zou ontmoeten die wel bereid was tot een echt open huwelijk. En ik concludeerde dat die kans in de dunbevolkte streek waar ik woon, zeer klein is. Mijn principes en ‘geloof’ zijn onveranderd, maar ik praktiseer ze minder dan ik zou willen. Dat is een beperking. Maar het verlangen bij haar te zijn weegt zwaarder. Verstand en gevoel eindigden in gelijkspel. En zo kwam er weer een schakel aan de lange ketting die begon bij het strandmeisje. Ze moest eens weten.’
De liefde van nu is een rubriek in Volkskrant Magazine over seks en relaties.
Op verzoek van de geïnterviewde is de naam Martin gefingeerd. Wil je meer van deze verhalen horen? Luister dan ook naar onze podcast De liefde van nu.
Van eenmalige avonturen tot langlopende relaties: Corine Koole is voor deze rubriek en de gelijknamige podcast op zoek naar verhalen over álle soorten liefde en bijzondere ervaringen die (ook bij jongere lezers) tot nieuwe inzichten hebben geleid.
Meedoen? Mail een korte toelichting naar: deliefdevannu@volkskrant.nl.
Dit is een rubriek uit Volkskrant Magazine. Wilt u alle verhalen, columns en rubrieken uit het nieuwste nummer lezen? Dat kan hier.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant