Nieuwe cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) laten een duidelijke verschuiving zien in de Nederlandse gezinssamenstelling. Begin 2024 telde Nederland bijna 10.000 koppels van gelijk geslacht met thuiswonende kinderen, een factor zes ten opzichte van dertig jaar geleden.
Hoewel het totaalaantal gezinnen met ouders van hetzelfde geslacht nog steeds een klein deel (0,5%) uitmaakt van alle ouderparen in Nederland, is de groei structureel. Vooral het aantal vrouwenkoppels met kinderen is sinds het midden van de jaren '90 bijna elk jaar toegenomen.
Vrouwenkoppels vormen de grote meerderheid
Uit de data blijkt een opvallend verschil tussen mannen- en vrouwenparen. Van de bijna 10.000 geregistreerde ouderkoppels bestaat 90 procent uit twee vrouwen. Hun aantal steeg van ongeveer 1.500 in 1995 naar bijna 9.000 in 2024.
Het aantal twee-vaderkoppels groeit procentueel gezien in een vergelijkbaar tempo, maar de absolute aantallen blijven beduidend lager. Waar er in 1995 slechts 150 mannenparen met kinderen waren, is dat aantal inmiddels gegroeid naar duizend. De weg naar het ouderschap voor deze groepen verloopt via diverse routes, waaronder adoptie, draagmoederschap, donorschap of kinderen uit eerdere relaties.
Regionale verschillen: Stad versus platteland
De spreiding van deze gezinnen over Nederland is niet gelijkmatig. Er is een duidelijke correlatie tussen een stedelijke omgeving en de aanwezigheid van gelijkgeslachtelijke ouderkoppels.
De concentratie van deze gezinnen verschilt aanzienlijk per regio:
In landelijke gebieden zoals Friesland en Zeeland ligt het aandeel aanzienlijk lager dan in de Randstad of de grotere provinciesteden.
Demografische kenmerken: Leeftijd en partnerkeuze
Het CBS-onderzoek werpt ook licht op de gemiddelde leeftijd waarop men aan kinderen begint. Hierbij valt op dat mannenkoppels gemiddeld later vader worden dan andere ouderparen.
Sinds 1995 is de leeftijd voor alle groepen gestegen, maar bij mannenkoppels was deze stijging met 8 jaar het meest saillant. Daarnaast is het leeftijdsverschil tussen partners bij mannenparen aanzienlijk groter (gemiddeld 10,6 jaar) dan bij vrouwenparen (6,4 jaar) of heteroseksuele paren (3,7 jaar).
Maatschappelijke context
Deze cijfers weerspiegelen de toenemende juridische en maatschappelijke acceptatie van diverse gezinsvormen in Nederland. Sinds de openstelling van het burgerlijk huwelijk en de verbeterde regelgeving rondom adoptie en meerouderschap, is de drempel voor koppels van gelijk geslacht om een gezin te stichten verlaagd.
Twee vader-koppel met hun baby (@Gemini-AI-impressie)
Demografie ouderkoppels van gelijk geslacht in 2024 (@CBS)
Source: Fok frontpage