is podcastpresentator en columnist voor de Volkskrant.
Vroeger was ‘terug’ een tokkiewoord. ‘Ga terug naar je eigen land’ – dat werk. Soms zegt iemand dan: ‘Ik ben geboren in de Oranjeboomstraat op Rotterdam-Zuid, ik ben al in m’n eigen land’, maar daar gaat het niet om, want als iemand ‘terug’ tegen je zegt is dat nooit geografisch bedoeld. Terug betekent weg van hier.
Tegenwoordig is ‘terug’ een beleidswoord. ‘Terugkeerhub’ is de nieuwste variant, als benaming voor een plek waar mensen die geen verblijfvergunning hebben voor een EU-land heen kunnen worden vervoerd. Donderdag stemde het Europees Parlement in met het begrip ‘terugkeerhub’, een ommezwaai naar hard uitzetbeleid, schrijft onze Europa-correspondent, die al jaren van dichtbij ziet hoe heel Europa is omgezwaaid, van wir schaffen das naar omvolkingstheoretici in regeringen.
Over onze columns
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Eerder waren de regeringsleiders al enthousiast over het pakket Europese anti-migratiemaatregelen waar de ‘terugkeerhub’ deel van uitmaakt, en donderdagmiddag stond asielminister Bart van den Brink te stralen naast zijn Duitse terugkeercollega. In het persbericht dat hij liet verzenden staat het vier keer: ‘terugkeerhubs’, ‘terugkeerhubs’, ‘terugkeerhubs’, ‘terugkeerhubs’.
Het fenomeen bestaat tot dusver enkel in de verhitte fantasie van de mensen die het hebben bedacht. Wij hebben hier heel kort een PVV-minister gehad, Reinette Klever, die tijdens een bezoek aan Oeganda haar gastheren overviel met een plannetje om daar een dumpplek in te richten voor onze uitgeprocedeerde asielzoekers. Dat proefballonnetje is inmiddels fluitend leeggelopen. Die hubs zijn net zo mythisch als ‘de regio’, het vage gebied dat overal kan liggen en onbeperkt mensen uit alle oorlogen kan opvangen.
Het gekke is het gebruik van het niet-geografische ‘terug’. Ambtenaren doen graag alsof ze heel precies zijn, met verwijzingen naar verordening zus en richtlijn zo, Europese ambtenaren zijn nog erger. Daarom zijn hun brieven onleesbaar en hun beleidsnota’s niet te doen. Maar het woord ‘terug’ strooien ze door teksten heen alsof het feest is en ‘terug’ de confetti.
Met ‘terug’ wordt de suggestie gewekt dat de cirkel rond is, het beleid humaan, de orde hersteld, iedereen is weer lekker thuis, zoals het hoort. Maar een Algerijn die hier weg moet en naar Oeganda wordt gestuurd, gaat niet ‘terug’. Een uitgeprocedeerde Marokkaan die naar Albanië wordt gedeporteerd, is niet ‘terug’. Hij wordt verplaatst, en met hem de verantwoordelijkheid. Want natuurlijk gaat de deporteerde ook vanuit de dumphub niet ‘terug’. Mensen zonder verblijfsvergunning hebben vaak geen papieren, kunnen hun nationaliteit niet aantonen, komen uit een land dat ‘die willen we hier niet’ zegt. Dat verandert niet op magische wijze als ze in Albanië zitten. Suggereren dat ‘terugkeer’ mogelijk is, is flagrante flauwekul. Wees precies en noem het wegstuurbeleid.
De wens tot wegsturen is begrijpelijk. Er moet ‘iets’ gebeuren, is de gedachte, en als je begint met uitzetten van de papierlozen stemmen de mensen misschien niet meer op extreemrechts. Ik ben bang dat het niet zo werkt. Dat daarna de wens volgt om mensen die wel papieren hebben ook ‘terug’ te sturen. In de Tweede Kamer is al hardop gefantaseerd om mensen ‘terug’ te sturen naar veilige gebieden in Syrië en in Oekraïne, al zijn ze nog nooit in die gebieden geweest. Als ook zij ‘terug’ zijn, zal iemand het weer opperen: ‘Leuk dat je in de Oranjeboomstraat op Zuid bent geboren, maar wanneer ga je terug?’
Geen column meer missen?
Volg uw favoriete columnisten via de app. Klik op het belletje naast de auteursnaam.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant