De EU en Australië halen de banden aan nu de spanning in de wereld steeds verder oploopt. Maandagnacht ondertekenden Brussel en Canberra zowel een nieuw handelsverdrag als een veiligheids- en defensiepact.
is EU-correspondent van de Volkskrant. Hij woont en werkt in Brussel.
Met het handelsverdrag, waarover sinds 2018 is onderhandeld, verdwijnen vrijwel alle Australische importheffingen op Europese goederen. Verder krijgen Europese bedrijven makkelijker toegang tot schaarse grondstoffen als lithium en mangaan, waarover Australië beschikt. Dat land mag meer rund-, schapen- en geitenvlees tegen lage (of geen) importheffingen naar de EU exporteren. Om de Europese boeren te beschermen is de export van Australische vlees tegen het verlaagde tarief beperkt.
‘De EU en Australië liggen geografisch gezien ver uit elkaar, maar qua kijk op de wereld kunnen we niet dichter bij elkaar staan’, zei voorzitter Ursula von der Leyen dinsdagochtend (Australische tijd) in Canberra waar ze met de Australische premier Anthony Albanese het handelsverdrag tekende. Von der Leyen benadrukte dat de deal is gebaseerd op vertrouwen en respect voor internationale verdragen, waarden waar de VS steeds vaker lak aan hebben.
Afgelopen jaar sloot de EU ook handelsverdragen met de Latijns-Amerikaanse Mercosurlanden, met India, Indonesië en Mexico. Op deze manier wil de EU haar economische afhankelijkheid van China en de VS verminderen.
De handelsdeal voorziet in het afschaffen van 99 procent van de importheffingen op de Europese export. Dat scheelt de Europese bedrijven naar schatting 1 miljard euro per jaar. De Commissie denkt dat de export naar Australië met een derde stijgt naar een totaal van ruim 50 miljard euro. Australië is in omvang de twintigste handelspartner van de EU, andersom is de EU de derde handelspartner van Australië.
Een zeer gevoelige kwestie in de onderhandelingen - in 2023 liep het erop stuk - is de export van vlees naar de EU. In het akkoord dat nu voorligt mag Australië jaarlijks 30.600 ton rundvlees tegen verlaagd tarief naar de EU exporteren. De tarieven worden in tien jaar geleidelijk afgebouwd. De 30 duizend ton komt overeen met 0,5 procent van de EU-consumptie van rundvlees en 2 procent van de totale Australische rundvleesexport.
Soortgelijke beperkingen om de EU-veehouders te beschermen gelden voor de import van Australisch schapen- en geitenvlees. Ook voor andere ‘gevoelige’ landbouwproducten als rijst, boter, melkpoeder en suiker wordt de import van Australië niet volledig vrijgegeven.
Australië versoepelt verder de luxebelasting op duurdere wagens en erkent bijna vierhonderd beschermde Europese productnamen als Ierse whisky, manchego kaas en pecorino. Dat betekent dat op termijn producten die onder deze naam in Australië verkocht worden, daadwerkelijk uit de betrokken Europese regio’s moeten komen.
Het verdrag legt verder vast dat er niet gemorreld wordt aan de Europese eisen voor voedselveiligheid. Ook moeten de Europese standaarden voor milieubescherming en arbeidsrechten gerespecteerd worden.
De EU-landen en het Europees Parlement moeten het handelsakkoord goedkeuren. Bij het Mercosurverdrag lukte dat maar net omdat grote landen als Frankrijk en Polen hun instemming weigerden onder druk van boerenprotesten.
Met eveneens ondertekende Veiligheids- en Defensiepartnerschap willen Brussel en Canberra laten zien dat zij - te midden van de oorlogen in het Midden-Oosten en Oekraïne - wel hechten aan bemiddeling en samenwerking. De EU en Australië beloven meer samen op te trekken bij militaire missies, oefeningen en opleidingen.
De twee slaan ook de handen ineen bij het tegengaan van cyberaanvallen en ongewenste buitenlandse inmenging door nepnieuws. ‘Onze boodschap voor de rest van de wereld is dat vriendschap en samenwerking het belangrijkst zijn in turbulente tijden’, aldus Von der Leyen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant