De werkwijze van Epstein Het imperium van Jeffrey Epstein werd gerund door jonge vrouwelijke assistenten. Om hen voor zich te winnen gebruikte Jeffrey Epstein zijn connecties in de modellenwereld. Ook Nederlandse modellen raakten betrokken.
Jeffrey Epstein (2e v.l.) bezoekt een Victoria's Secret show in het Plaza Hotel in New York op 1 augustus 1995.
„Ik zag de Victoria’s Secret show en I am about to die.”
Het is 20.00 uur ’s avonds, op zaterdag 28 december 2013 , en Jeffrey Epstein ontvangt een e-mail van het Nederlandse topmodel Sylvia Geersen.
Geersen (1985) en Epstein hebben sinds 2007 contact, blijkt uit mailwisselingen die in het Epstein-dossier zitten. Geersen wilde na haar deelname aan het tv-programma Holland’s Next Top Model internationaal doorbreken en voor het lingeriemerk Victoria’s Secret werken.
Die droom heeft ze zes jaar later niet losgelaten, blijkt als ze Epstein weer mailt. Hij staat dan geregistreerd als zedendelinquent, omdat hij in de tussentijd veroordeeld is voor het uitlokken van betaalde seks met een minderjarige.
„Jeff, ik wil je een ding vragen”, schrijft Geersen. Ze vraagt hem om nog een keer zijn invloed bij Victoria’s Secret aan te wenden, omdat ze nu „in shape” is. Wil hij niet haar Instagram-profiel doorsturen aan Victoria’s Secrets marketingdirecteur Ed Rezak? „Kan je hem alsjeblieft vragen naar mijn Instagram te kijken. Alsjeblieeeeeft.”
Epstein reageert met twee korte zinnen. „Je moet eerst een nieuwe assistent voor me vinden. Dan doe ik het.” Dat is de kern van de methode-Epstein: voor wat, hoort wat.
Jeffrey Epstein handelde als invloedrijke New Yorkse ‘financier’ jarenlang in informatie, geld, connecties en invloed. Hij onderhield relaties met diplomaten, (oud-)regeringsleiders, zakenlieden en wetenschappers.
De geruchten over Epsteins netwerk van seksueel misbruik gaan jaren terug. In 2008 werd hij veroordeeld voor het uitlokken van betaalde seks met een minderjarige en moest hij zich als zedendelinquent registeren. Als hij in 2019 nogmaals vastgezet wordt op verdenking van mensenhandel en het misbruik van talloze minderjarigen pleegt hij in de gevangenis zelfmoord.
Eind vorig jaar en vorige maand werden in totaal zo’n drie miljoen documenten, waaronder e-mails, foto’s en video’s uit het strafdossier van Epstein openbaar gemaakt door het Amerikaanse ministerie van Justitie.
Epstein omringde zichzelf met jonge, vrouwelijke assistenten, blijkt uit onderzoek van NRC op basis van het Epstein-dossier. Zij speelden meerdere rollen in zijn imperium. Ze hielden zijn agenda bij, beheerden contacten en organiseerden zijn reizen. Ze organiseerden ook ‘massages’ voor Epstein, die vaak de opmaat waren naar seksueel misbruik. Soms namen assistenten deel aan het seksuele misbruik, soms werden zij zelf misbruikt.
De assistenten zoekt hij in de modellenwereld. De stukken laten zien hoe Epstein zijn reputatie als modellenmakelaar en zijn connecties bij onder meer Victoria’s Secret inzet om anderen voor hem te laten scouten. Ook Nederlandse modellen wordt gevraagd nieuwe assistenten voor hem te vinden.
Een paar van zijn assistenten worden door het Amerikaanse ministerie van Justitie met naam genoemd.
Ghislaine Maxwell is de beruchtste: de dochter van een invloedrijke Britse uitgever zit momenteel een gevangenisstraf van twintig jaar uit voor haar aandeel in én deelname aan het seksueel misbruik dat Epstein jarenlang pleegde.
Veel vaker komt Epsteins executive assistant Leslie Groff voor in de documenten: bijna 150.000 keer. „Ze regelde de logistiek voor Epstein, zijn medewerkers en de slachtoffers die reisden”, verklaren FBI-onderzoekers. Twee andere assistenten hebben een verleden in de modellenwereld en komen uit Oost-Europa. Een van hen, Nadia Marcinkova, was piloot en bestuurde het privévliegtuig van Epstein, bijgenaamd Lolita Express. Volgens getuigen deed zij soms mee aan het misbruik.
De scheidslijn tussen dader, medeplichtige en slachtoffer is in Epsteins imperium dun. Epstein pochte volgens politie-onderzoek dat hij Marcinkova van haar ouders gekocht had, en noemde haar zijn „Joegoslavische seksslaaf”. Leslie Groff wordt niet vervolgd – zij ontkent elke betrokkenheid bij Epsteins misdaden.
Assistent Sarah Kellen wordt met naam genoemd in de rechtszaak tegen Maxwell. Kellen neemt volgens getuigen rond 2002 het inroosteren van Epsteins ‘massages’ van haar over. Ze maakt daarbij ook naaktfoto’s van een minderjarig slachtoffer, stelt een getuige. Later verklaart een woordvoerder van Kellen dat ze zelf óók jarenlang is misbruikt door Epstein. Volgens haar advocaat werd zij gerekruteerd door Epstein en Maxwell toen ze op haar kwetsbaarst was: ze was na een scheiding op 22-jarige leeftijd verstoten uit de Jehova-gemeenschap.
Als Sarah Kellen in 2013 gaat trouwen, begint Epsteins zoektocht naar haar opvolger. Hij polst dat jaar tientallen contacten op zoek naar geschikte kandidaten.
„Denk aan een voormalig model dat nu een echte baan wil”, mailt hij aan een van zijn contacten. Een voormalige actrice mag ook. De ideale assistent is zeker niet ouder dan 25, maar niet jonger dan 20. „Mag ze ouder zijn dan jouw meiden meestal zijn? Moet ze mooi zijn?”, vraagt iemand aan Epstein. „Attractive, presentable, no romance”, reageert hij.
Epstein is vaker op zoek naar nieuwe assistenten. Peter Mandelson, de in opspraak geraakte Britse politicus, ontvangt in 2010 hetzelfde profiel. „22-25, meertalig”, mailt Epstein. De assistent moet veel willen reizen. Het takenpakket verder: „Take notes, follow up, buy flowers, shop like crazy.” Voor het aanbevelen van de juiste kandidaat wil Epstein best betalen. „Een nieuwe assistent zal een donatie van 25k opleveren”, mailt hij aan een Zweeds-Amerikaanse zakenvrouw.
Assistenten worden ook geacht Epstein te masseren, blijkt als hij in 2017 klaagt over een nieuwe persoonlijke assistent (PA). „Ze dacht dat ze mijn schouders moest masseren met kleding aan.” Wat wil je nu, vraagt de persoon – de naam is weggelakt – die de assistent introduceerde bij Epstein. „Moeten je PA’s administratief werk doen of met je spelen? Dan kan ik de kandidaten misschien vertellen wat nodig is.”
Epstein consulteert in 2013 ook Yfke Sturm, destijds een van Nederlands bekendste topmodellen, met veel connecties in die wereld: heeft zij ideeën voor een nieuwe assistent? Sturm feliciteert Sarah eerst met haar aanstaande huwelijk en dan schrijft ze: „Als ik een goed iemand bedenk, dan mail ik je.” Sturm noemde begin februari haar relatie met Epstein in een verklaring aan RTL Boulevard „een inschattingsfout”.
Een van de modellen die hij vraagt nieuwe kandidaten te leveren, is Sylvia Geersen. In 2006 werd ze tweede in modellenwedstrijd Holland’s Next Top Model. Daarna vertrekt ze naar New York om internationaal door te breken. Daar ontmoet ze Epstein.
Epstein gedraagt zich die jaren als talentenscout voor Victoria’s Secret. Hij werkt daar feitelijk niet, zegt het bedrijf jaren later tegen The New York Times. Het casten van modellen laat het lingeriemerk over aan gespecialiseerde agentschappen, niet aan individuen. Maar Epstein had er zeker ingangen. De financier heeft nauwe banden met Leslie Wexner, de eigenaar van Victoria’s Secret, van wie hij de geldzaken regelt.
Geersen worstelde na haar doorbraak – ze werd tweede in Holland’s Next Top Model – met de druk van het modellenleven en een drugsverslaving, zegt ze later in een interview in Beau Monde. Epstein gaf haar in die periode carrière-advies, blijkt uit de mails. Hij hielp haar aan opdrachten en bracht haar onder in zijn appartement in New York. Ook e-mailde hij met haar over een borstverkleining. Ze weet dat hem in 2007 een gevangenisstraf boven het hoofd hangt en belooft hem op te zoeken in de gevangenis, blijkt uit hun correspondentie. Hun contact is zwaar en wordt grensoverschrijdend: in diezelfde periode bevredigde Epstein zichzelf in haar bijzijn, zegt ze later.
Na hun eerste ontmoeting in New York, mailt Geersen incidenteel met Epstein en vraagt om hulp, soms ook om geld. De droom om bij Victoria’s Secret te werken heeft Geersen nooit losgelaten – daar werken betekent voor haar groot, commercieel succes. In 2011 neemt ze er zelfs een soapserie over op: Sylvia’s Secrets.
Ze mailt Epstein erover in 2013. „Ik kan het niet meer aan. Ik moet daar zijn. Als ze me zien, weet ik dat ik een kans maakt.” Epstein gebruikt hun verleden en ambitie om haar onder druk te zetten. „Je belooft altijd te helpen en dan verdwijn je”, mailt hij haar. „Je staat er om bekend onbetrouwbaar te zijn.” Hij blijft in afwachting van wie ze als assistent aandraagt, anders stuurt hij haar foto’s niet door naar zijn vriend bij Victoria’s Secret.
Epstein wil Geersen niet als assistent. „Dus ik ben te oud?”, mailt ze. „Ik zie er toch nog steeds jong uit? Ik ga voor je zoeken.” Ze stuurt Epstein foto’s van een model door, „een vriendin uit Nederland”. In de Epstein files is een grotendeels zwart-gelakte foto te zien van een vrouw op de catwalk. Geersen stuurt ook een recente foto van haar Facebook-profiel. Great, reageert Epstein.
Epstein wil haar achternaam weten, en die geeft ze. Hij schrijft daarna niet tevreden te zijn: „Ze is 26 en large.” Geersen verontschuldigt zich: „Ik weet dat ze jong is en mooi en super grappig en aardig.” Als Epstein nog steeds niet overtuigd is, zegt Geersen toe verder te zoeken. Pas eind 2017 hebben ze weer contact, als Geersen Epstein een LinkedIn-uitnodiging stuurt.
NRC traceerde het Nederlandse model wier foto’s door Geersen naar Epstein werden gestuurd. De vrouw wil op geen enkele wijze met Epstein geassocieerd worden en daarom niet met haar naam in de krant. Sylvia Geersen kende ze inderdaad, maar van Epstein had ze in die tijd nog niet gehoord. „Ik was hier niet van op de hoogte en heb hem nooit ontmoet.”
Geersen benadrukt via haar management in een schriftelijke reactie aan NRC zelf het slachtoffer te zijn geworden van manipulatie en machtsmisbruik. Haar tijd in New York met Epstein omschrijft ze als traumatisch. „Alles werd voor mij geregeld: waar ik woonde, werkte en met wie ik te maken had. Mij werd voorgehouden dat dit allemaal nodig was om het hoogste niveau te bereiken. Alles stond in het teken van de belofte dat ik Victoria’s Secret-model zou worden.”
Ze zegt niet precies te weten waarvoor Epstein in 2008 veroordeeld werd. „Pas vele jaren later werd duidelijk waar dit alles werkelijk om draaide. Dat heb ik toen niet geweten, niemand om mij heen wist dat.”
Geersen bevestigt dat Epstein haar vroeg nieuwe modellen en assistenten aan te dragen. „Dat vond ik vreemd, omdat dat niet mijn rol was en ik zelf model was. Ik heb duidelijk gemaakt dat dit niet mijn ding was. Later vroeg hij mij zelfs of ik een assistent voor hem kon regelen. Ik was jong en onwetend en dacht daar verder niets bij.” Geersen heeft nooit meegewerkt aan misstanden, schrijft haar management.
Ook in andere contacten gebruikt Epstein zijn connectie met Victoria’s Secret om te krijgen wat hij wil. Een Russisch model wil in 2011 Epstein wel aan „nieuwe vrienden” helpen in ruil voor een introductie bij Victoria’s Secret. Maar Epstein doet dat niet, mailt ze hem later. „Je beloofde om me voor te stellen bij fotografen, mensen van Victoria’s Secret, beroemde mensen. Woorden bleven woorden.”
In 2017 mailt iemand hem drie kandidaten die zijn persoonlijke assistent kunnen worden. De mail eindigt met een vraag: „Had je mijn mail over Victoria’s Secret gezien?”
Epstein buit het verlangen om voor Victoria’s Secret te werken ook seksueel uit. „Het was mijn jeugddroom om een Victoria’s Secret-model te worden”, zei een anoniem, buitenlands model na de dood van Epstein in de rechtbank. Als ze in de smaak viel, dacht ze, zou hij die middag nog foto’s van haar laten maken.
Ze treft Epstein in zijn kantoor, in een witte ochtendjas. Interesse in haar portfolio had hij niet, herinnerde ze zich. „Plotseling deed hij zijn ochtendjas uit, en kwam dichtbij. Ik probeerde te vertrekken, maar de deur was op slot.” Als ze weet te ontsnappen, wordt ze door een meisje op de gang gewaarschuwd. Epstein heeft connecties: „Als ik niet zou doen wat hij wilde, zei ze, zou ik geen enkel werk in de business kunnen krijgen.”