Na twee dagen debatteren kan het regeerakkoord van het minderheidskabinet aan de slag met de wensen van de oppositie. Die zijn duidelijk: de bezuinigingen op de zorg en sociale zekerheid moeten aangepast worden.
zijn politiek verslaggevers van de Volkskrant.
‘Het is duidelijk geworden hoe de Kamer over een aantal plannen denkt’, zegt Jetten. Het debat over de regeringsplannen van D66, VVD en CDA is donderdag nog maar net begonnen of de kersverse premier heeft de balans al opgemaakt. ‘Er zullen aanpassingen moeten worden gemaakt in de afspraken tussen de coalitiefracties.’
In de wetenschap dat de plannen van de minderheidscoalitie rusten op slechts 66 zetels, staat de oppositie in het allereerste debat van het nieuwe kabinet sterker dan ooit. De inzet van Jetten is bekend. Er zijn miljardeninvesteringen nodig in defensie. Dat geld wordt opgehaald door te bezuinigen op de zorg en de uitkeringen, en door de belastingen te verhogen.
Maar, zo maakt Jetten duidelijk, dit is slechts de denkrichting die D66, VVD en CDA hebben geformuleerd. Het is een openingsbod dat moet leiden tot gesprekken om belangrijke dossiers, zoals de vergrijzing, een keer aan te pakken.
‘Het begint bij politici die weer eens het lef tonen om een keuze te maken en een richting aan te geven’, zegt Jetten. ‘Dat je vervolgens discussie met elkaar krijgt over het aanpassen van die politieke keuzes, hoort bij het proces dat nu moet volgen.’
Dat het coalitieakkoord ‘reacties zou oproepen’, heeft Jetten ingecalculeerd. Op donderdag is hij nauwelijks begonnen met het beantwoorden van de vele Kamervragen toen de vakbonden een persbericht de wereld in slingeren: de gesprekken met het kabinet zouden ‘uitgesloten’ zijn zolang de AOW-plannen niet volledig van tafel gaan.
De balans die zijn kabinet na twee dagen kan opmaken, laat zien dat er werk aan de winkel is. Niet alleen is er Kamerbreed verzet tegen de bezuinigingen op de gehandicaptenzorg, ook de halvering van de duur van de werkloosheidsuitkering is de Kamer te rigoureus. Het kabinet kan ook terug naar de tekentafel om de stijging van de armoedecijfers om te buigen.
Maar vooral het voorstel om de AOW-leeftijd versneld te verhogen, kan bij de oppositie op geen enkel begrip rekenen. De D66-premier ‘is op ramkoers met deze Kamer’, waarschuwt Jesse Klaver (GL-PvdA) als Jetten zijn AOW-plannen doorzet. Hij spreekt zelfs van een ‘valse start’ in de samenwerking met de oppositie. ‘Hij is ook op ramkoers met de vakbonden. Doe dat niet.’
De premier toonde zich flexibel en nederig richting de oppositie, zonder het regeerakkoord nu al open te breken. Ook Jetten weet: alles wat hij nu al weggeeft, krijgt hij nooit meer terug. Concessies zijn uiteindelijk onvermijdelijk, maar nu blijft het wisselgeld zorgvuldig in zijn binnenzak.
Eerst wil de premier ook nog van sociale partners in het land horen waar de pijnpunten precies liggen. ‘Dan kom ik daarna bij u terug om te zeggen wat ik van hen heb gehoord en welke conclusies ik daaraan verbind. Dat vind ik eerlijk gezegd toch echt de volgorde om het te doen.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant