In Beeld De fotoredactie van NRC maakte een selectie uit alle bijzondere beelden die de fotografen dit jaar over de hele wereld vastlegden. Wat maakten zij mee?
Elke dag gaan onze fotografen op pad. Als visueel nieuwsverslaggever, en om langere reportages of portretten te maken. Soms werken ze samen met een schrijvend journalist en soms werken ze alleen. Soms in exotische en veeleisende omstandigheden. En soms in een alledaagse omgeving. Maar altijd ligt de lat hoog. Zie dat ene moment maar eens te vangen, die ene blik, die ongezochte vondst of dat vluchtig doorkijkje, dat grappige beeldrijm, het grimmige detail. Of het hele desolate panorama.
Soms werken ze waar mensen sterven door bommen, ziekte of honger. Soms lopen ze bij hun werk zoveel gevaar, of lijden ze zelf zoveel honger, dat ze hun beroep niet meer kunnen uitoefenen. Dat moment proberen ze zo lang mogelijk uit te stellen.
Met al die begenadigde fotografen in binnen- en buitenland mag NRC zichzelf een rijke krant noemen. Tegelijkertijd is het onmogelijk om uit al hun werk een representatieve keuze te maken. Het boeket hieronder – iets meer dan 40 verhalen waarin de hoofdrol voor het beeld is weggelegd – zou met gemak vijf keer zo groot kunnen zijn. Beelden van chaos en schoonheid, van verdriet en plezier, hoop en hopeloosheid, van verwoesting, vindingrijkheid en veerkracht.
4 januari 2025 – In Vietnam is geen persvrijheid en de culturele sector wordt er streng gecensureerd. Boeken en kunstwerken worden getoetst op ‘staatsonvriendelijkheid’. 1984 van George Orwell? „Hij zegt dingen die onwaar zijn. Zijn boeken kunnen daarom niet worden toegestaan.” Deze foto is gemaakt in een speciale boekenstraat in het hart van Ho Chi Minhstad, opgezet om lezen te stimuleren. Maar alleen boeken die door een censuurcommissie zijn geselecteerd.
Terwijl de VS en Rusland buiten Oekraïne om onderhandelen over een gevechtspauze, proberen de Russen in het centrale deel van Oekraïne met bombardementen en beschietingen meer terrein in handen te krijgen. Inmiddels is het front het dorpje Novopavlivka tot op tien kilometer genaderd. „Als God dat wil maak ik me zorgen. En als God dat wil, komt het leven hier terug.”
Russische blindganger – een door een vliegtuig afgeworpen glijbom die niet is geëxplodeerd – in een tuin Novopavlivka.
Zelfs in de hoofdstraat van Novopavlivka staan overal drakentanden – piramidevormige betonnen obstakels die als wegversperring moeten dienen.
Loopgraven op de grens van Dnipro en Donetsk.
Raisa Aleksejevna Gavrylova (82) werkte haar hele leven in de kolchoz ‘Oekraïne’.
Een boerin verzamelt hooi voor het vee in Novopavlivka.
Mykola Gavrylov, de burgemeester van Novopavlivka, bij een door Russisch vuur vernietigd gebouw.
Een inwoonster van Novopavlivka maakt een ochtendwandeling.
17 januari 2025 – Reborn-poppen lijken bedrieglijk op echte baby’s. De een verzamelt ze als kunst, de ander verwerkt er een verlies mee, vindt troost bij ze of rust. „Iedere keer dat ik een pop koop, denk ik: dit is écht de laatste. Maar het is zo verslavend.”
Jannie Vontenie (links) „Als ik ’s avonds tv kijk, neem ik een van de poppen op schoot.” Margriet Shein werkt aan nieuwe reborn-poppen.
2 februari 2025 – De verkiezing van Miss Nederland stopt, omdat de focus op uiterlijk niet meer van deze tijd zou zijn, aldus de organisatie. Maar voor de verkiezingen van Miss Teen, Miss Beauty en Miss Universe Noord-Holland blijven zich duizenden kandidates melden, jong en minder jong: de oudste was 60 jaar. „Ik kreeg er heel veel zelfvertrouwen door.”
14 februari 2025 – Points of sale heten ze, iemand met een mobiel pinapparaat bij wie je cash kunt pinnen. De Nigeriaanse start-up Moniepoint stapt er met groot succes mee in de gaten die traditionele banken laten liggen. Het tekort aan contant geld van 2023 gaf het bedrijf een extra duwtje. „Ineens kon ik op vier minuten lopen aan naira’s komen.”
Het point of sale (POS) van Tina Akobusi (44) POS op de Igando-markt in Lagos, Nigeria
16 februari 2025 – Naast kickboksen wint een andere vechtsport snel terrein, een kooivechtsport waar veel meer is toegestaan: ‘mixed martial arts’. MMA is wereldwijd een van de snelst groeiende vechtsporten. Wekelijks zijn er er internationale evenementen en MMA-klasjes puilen uit, ook in Nederland. MMA mengt kickboksen met worstelen en Braziliaans jiujitsu. „Maar van andermans ogen blijf je sowieso af.”
24 februari 2025 – Op de ‘dameszitting’ in Groenlo (‘Grolle’ tijdens carnaval) draaide het programma dit jaar om het idee „dat alle mannen uiteindelijk toch vrouw willen zijn”. Het feest-alleen-voor-vrouwen werd dit jaar voor de elfde keer gehouden. Een jubileum dus, want elf is het narrengetal.
11 maart 2025 – De machtswisseling in Syrië maakte niet alleen een einde aan het bewind van president Assad, maar joeg ook duizenden alawieten op de vlucht voor extremistische groepen: gewone Syrische burgers, maar, wordt gevreesd, mogelijk ook voormalig legerofficieren of Assads gevangenisbewaarders. Libanon vangt hen op. „Er blijven elke dag nieuwe mensen aankomen, dit kunnen we niet lang volhouden.”
Syriërs steken de grens over naar Libanon, via een illegale grensovergang over de Al Kabir-rivier.
15 maart 2025 – Ze heten geen passagiers maar bewoners. Hun hut op het kleine cruiseschip Odyssey hebben ze gekocht. Vanaf honderdduizend dollar heb je een hut en de maandelijkse verzorgingsbijdrage komt op 2.500 dollar. Vierhonderd havens op zeven continenten in drieënhalf jaar tijd. Wat is dat voor leven zonder thuis op het vasteland? „Aan boord mogen mensen je op je kwetsbaarst zien.”
22 maart 2025 – Het begon in 1948 met drie Londense taxichauffeurs die dagtripjes voor oorlogsveteranen organiseerden. Nu brengen vrijwilligers van de Londense Taxi Charity in hun black cabs de laatste veteranen naar herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog, in eigen land, naar Normandië en al een paar keer naar Nederland, dit jaar opnieuw. „Hoe meer ze nu nog gezien en gehoord worden, hoe meer mensen hun verhalen zullen onthouden.”
Marie Scott (99) stapt in de taxi van David Hemstead (64), die haar samen met haar kleindochter Briony Samuel (32) naar Wageningen zal brengen.
4 april 2025 – Zakjes geïmporteerd melkpoeder, ook uit Nederland, vullen in Senegal de schappen. Voor zuivelreuzen Nestlé, Arla en FrieslandCampina is West-Afrika door de bevolkingsgroei daar een belangrijke afzetmarkt geworden. De regering wil juist de lokale melkproductie stimuleren. Maar zo makkelijk is dat niet in een land met grote droogtes en laagproductieve koeien. Zeker in de grote steden zijn fatfilleds, mageremelkpoeder aangevuld met plantaardige vetten als palmolie, het goedkoopst.
18 april 2025 – „De dood is in Gaza niet langer de uitzondering”, schreef journaliste Rita Baroud in haar dagboek vanuit Gaza voor NRC. „Het is de norm. Wat er overblijft aan leven is simpelweg een koppige weigering om te verdwijnen.” Terwijl steeds meer inwoners van Gaza dakloos zijn en honger lijden, gaan de Israëlische bombardementen door.
13 april 2025 – Uit vrees voor deportatie duiken Mexicaanse migranten in de VS onder de radar. Maar als ze minder werken, kunnen ze ook hun familie in Mexico niet langer steunen: ruim één op tien Mexicaanse gezinnen is volledig afhankelijk van de geldtransfers. „Ik durf er niet meer om te vragen, ik weet hoe moeilijk ze het heeft.”
28 april 2025 – Geef hem nooit geld, hoogstens een leeg blikje of flesje. Reginald Houndjago vond trots in zijn werk als statiegeldjager, was betrokken bij de oprichting van een ‘vakbond’ en vraagt de wethouder nu om erkenning. Wanneer mag verrichte arbeid ook een baan heten?
18 mei 2025 – Voor velen was het de eerste keer in hun leven dat ze aan een protestmars deelnamen. Meer dan 100.000 mensen vormden in het rood gekleed een ‘rode lijn’ van het Malieveld naar het Vredespaleis in Den Haag, als protest tegen het Nederlandse kabinet dat weigert de schendingen van de mensenrechten door Israël te veroordelen. „Het zit me hoog dat er niks gebeurt, ook al zeggen we ‘nooit meer’.”
26 mei 2025 – Het Ladoumschaap met zijn forse postuur en bollende neus is in Senegal een kostbaar bezit en een kostbare aankoop. Het geeft ook sociale status, vooral tijdens het groots gevierde offerfeest Tabaski. Om diefstal te voorkomen worden Ladoums soms op daken gezet. „Het is bon business.”
28 mei 2025 – Bewoners van Beerta en omgeving kwamen bij elkaar om de familie te steunen van de door hun vader meegenomen en omgebrachte kinderen Jeffrey (10) en Emma (8). „Normaal gesproken heelt de tijd alle wonden, maar deze wond is niet te helen.”
31 mei 2025 – Veel Syrische steden liggen door de jarenlange oorlog nog in puin, en de vraag is hoe de wederopbouw het beste kan worden aangepakt. Architect Marwa al-Sabouni, die in 2018 de Prins Claus Prijs ontving van het Prins Claus Fonds, voelt zich nauw betrokken bij de wederopbouw van Homs. Met haar visie wil ze niet alleen gebouwen herbouwen, maar ook de sociale samenhang en ziel van Homs nieuw leven inblazen.
12 juni 2025 – Bob Dylan, Eric Clapton, Simon & Garfunkel, Madonna, Michael Jackson, The Rolling Stones, David Bowie, Prince, Doe Maar en Marco Borsato – allemaal traden ze op in het Rotterdamse openluchtstadion De Kuip. Maar na 47 jaar stopt het stadion als concertlocatie. Dat geld keihard boven sentiment gaat, verbaast niemand in Rotterdam. De Haagse band Di-rect geeft de laatste drie concerten. „Walk oooon.”
19 juni 2025 – Ballonvaren wordt moeilijker. Klimaatverandering maakt het weer grilliger en onvoorspelbaarder. Windmolens hinderen de navigatie en tussen de zonnepanelen kun je niet landen. Maar ballonpiloten denken de uitdagingen aan te kunnen. „Als je de wind leert kennen, wordt hij vanzelf je vriend.”
23 juni 2025 – Japan hield mensen met een beperking lang uit het zicht. Dat begint te veranderen. Nemunoki Gakuen biedt woonruimte, onderwijs en creatieve ontwikkeling voor mensen met een beperking, met aandacht voor zelfstandigheid en zichtbaarheid. Een belangrijke inspiratie was Het Dorp in Arnhem, opgericht in 1962 als de eerste Nederlandse gemeenschap waar mensen met een lichamelijke beperking zelfstandig konden wonen.
Studenten tekenen en schilderen in een klas van Nemnuoki Gakuen.
25 juni 2025 – Het was de grootste (en duurste) veiligheidsoperatie ooit op Nederlandse bodem, met 27.000 politieagenten, vijfduizend militairen en vijfduizend marechaussees, duizend omleidingsborden en vijf kilometer hekwerk. Alles om de NAVO-top in het World Forum in Den Haag met hoofdgast Donald Trump veilig te houden. Omwonenden waren gespannen, maar de hekken werden zelf een bezienswaardigheid.
13 juli 2025 – De spelende mens, dat is het thema van een zomerse reeks fotoreportages in NRC. In het Groningse dorp De Wilp legt Wiesja Dijkstra, alweer voor de negende keer, een creatief doolhof aan tussen de hoog opschietende mais. „Dit is mijn kunstwerk voor de mensen.” Vind de uitgang maar eens.
15 juli 2025 – ‘Lawa’, jongerenjargon voor ‘lange wandeling’, is steeds populairder. Fotograaf Bram Petraeus legde de eerste dag van de Nijmeesgse Vierdaagse vast, waar de gemiddelde leeftijd van de deelnemers met vijf jaar is gedaald. Een evenement dat niet langer als suf geldt.
22 juli 2025 – Meer dan achthonderd mensen in Gaza werden al doodgeschoten bij de door Israël opgezette voedselpunten. Omdat ze te vroeg in de rij stonden voor voedsel, te laat, te ongeorganiseerd waren, of met te veel. Israël bepaalt de regels. Bashar Taleb fotografeerde de honger, in juli kon hij door honger zelf niet meer werken.
31 juli 2025 – Een kleinschalig studentenprotest in Bangladesh groeide uit tot een massale volksbeweging en een bloedige opstand, die leidde tot de vlucht van premier Sheikh Hasina. Maar het optimisme van een jaar geleden is vervlogen. „Misschien heeft Bangladesh eigenlijk een sterke hand nodig om goed geregeerd te worden.” Student Nur Hossain draagt het loden balletje dat hem in zijn rechteroog raakte altijd met zich mee.
20 augustus 2025 – De opmars van de M23-militie berooft een hele generatie Congolezen van toekomstperspectief. „Het put me uit en ik heb hoofdpijn, maar gek ben ik niet.” Mensen die de gevolgen van de oorlog mentaal nauwelijks nog kunnen dragen kunnen in Goma muziek- en sporttherapie volgen.
21 augustus 2025 – Corona trok een streep door de vorige Sail Amsterdam, maar de tiende editie was dubbel feest. De komst van de Tall Ships viel samen met de viering van 750 jaar Amsterdam. Op deze woensdag voeren de barken, brikken, schoeners en volschepen, begeleid door duizenden andere schepen en bootjes, in een eindeloze optocht door het Noordzeekanaal van IJmuiden naar Amsterdam, een drijvende guirlande. Daar waren ze vijf dagen lang voor het publiek toegankelijk. Saluutschoten, volle zeilen, zeemanskoren en veel cocktails.
30 augustus 2025 – Negen maanden na de val van het regime-Assad weten duizenden Syriërs nog altijd niet wat er met hun vermiste familieleden is gebeurd. Zij worden heen en weer geslingerd tussen hoop, onzekerheid en uitgestelde rouw. Voor hen is het project Hadaiq al-Tin, vijgentuinen. „Het planten van een boom voor een ziel of iemand die is verdwenen, is een goede daad. Het dient ook ter vervanging van een graf.”
2 september 2025 – In tien jaar tijd is de prikkelarme kermis opgerukt in Nederland. Nederweert begon er als een van de eerste gemeentes mee, „vanuit de simpele opmerking van iemand dat kermisbezoek voor sommige mensen te intens is. Viel daar niet iets voor te regelen?” Dat lukte. Het begon het met 25 genodigden. Tien jaar later waren dat er 134, met begeleiders.
6 september 2025 – Door personeelsgebrek en bezuinigingen bij instellingen wordt het steeds lastiger om gehandicapten de juiste zorg te bieden. ‘Slimme luiers’, die een signaal afgeven als ze vol zijn, kunnen bijvoorbeeld helpen. Maar zwemmen met gehandicapten, wat voor een bijzonder geluksmoment zorgt, kan niet altijd doorgaan. „Hoe je met de meest kwetsbare mensen omgaat, zegt alles over de beschaving van een land”.
6 september 2025 – Als politieke gevangene in het Indonesië van Soeharto moest Bedjo Untung (77) zes jaar lang dwangarbeid verrichten. Om niet te verhongeren at hij slangen, muizen, kikkers, alles wat hij in een onbewaakt ogenblik kon vangen. Het neerslaan van straatprotesten in Jakarta doet hem aan dat bloedige verleden denken. „Prabowo is de leerling van Soeharto.”
20 september 2025 – Een anti-immigratieprotest in Den Haag loopt uit op een veldslag met de politie en grote vernielingen. Het protest is georganiseerd door Els Rechts, online-activist voor de PVV. Het blijkt ook een magneet voor voetbalhooligans, extreem-rechtse clubs, ‘freedom fighters’ en andere relschoppers. De ‘ultra’s’ komen voor de confrontatie.
11 oktober 2025 – Het heet lucha libre, vrij vechten, en is een mix van worstelen en theater. Cholita’s, Boliviaanse inheemse vrouwen, in lange rok en bolhoed, ontlenen er een groeiend zelfvertrouwen aan. „Het ziet er gewelddadig uit, maar echt gewond raakt niemand.” Haren trekken mag en de scheids klapt mee.
20 oktober 2025 – Nuchter om zes uur ’s ochtends de dansvloer op en dan door naar je werk. De koffierave, alias sober clubbing, is in zwang; het vijfdaagse Amsterdam Dance Event biedt zeker tien van zulke dansfeesten. „Zelfs Isa, die de ochtend háát, zou zo nog een keer gaan.”
23 oktober 2025 – Duizenden mbo-studenten bereiden zich voor op een baan bij de krijgsmacht, fulltime of als reservist, via de VeVa-opleiding (Veiligheid en Vakmanschap). Studentenbonden en docenten reageren bezorgd. „Het mag niet zo zijn dat studenten denken: ik ga lekker een beetje survivallen”
Studenten van ROC Zadkine nemen deel aan een militaire weerbaarheidstraining op de campus in Rotterdam Hoogvliet
29 oktober 2025 – D66 werd de grootste en in een zee van rood-wit-blauwe vlaggetjes liep Rob Jetten vooruit op zijn premierschap. Frans Timmermans, leider van de fusiepartij GroenLinks-PvdA maakte de verwachtingen niet waar, raakte vijf zetels kwijt en trad af. Als zijn wens uitkomt, moet Jetten zien te werken met een rechts-conservatieve meerderheid van zo’n negentig zetels, inclusief een fors radicaalrechts blok.
6 november 2025 – Franse wijnboeren leunen steeds minder op arbeidsmigranten voor het seizoenswerk in hun wijngaarden, dankzij de robot, die na in de kassen en de melkveesector nu ook in de wijnbouw onstuitbaar oprukt. „Eerder was het hier altijd een race tegen de klok omdat er zoveel werk te verzetten was. Maar sinds we de robot hebben, hebben we zowaar tijd om na te denken.”
Chablis-producent Lucas Borsato met zijn wijngaardrobot
23 november 2025 – In deze week kwam het Amerikaanse ‘vredesplan’ voor Oekraïne naar buiten dat las als het verlanglijstje van het Kremlin. Eén van de 28 punten: voor de strijdende partijen een volledige amnestie voor hun daden tijdens de oorlog. In dezelfde week viel Rusland met drones en kruisraketten de West-Oekraïense stad Ternopil aan. Daarbij werden 33 burgers gedood, onder wie zes kinderen.
25 november 2025 – Venezuela vraagt zich af tot hoe ver de Amerikaanse president Trump de militaire druk op het land zal opvoeren. Fotograaf Alejandro Cegarra bezocht zijn geboorteland en ontdekte dat hij er niet meer weg kon. Gewone Venezolanen zoeken afleiding op het strand of in het uitgaansleven, ziet hij. Ze zeggen alleen binnenkamers dat ze Nicolás Maduro liever kwijt dan rijk zijn. Maar ze maken zich ook zorgen over wat er ná diens dertienjarige bewind zou komen.
11 december 2025 – Onder de opgevangen zeehondenbaby’s in Pieterburen zijn er opvallend veel met wonden door zwerfafval. Ze raken verstrikt in oude visnetten en plastic zakken die in het water zweven, of door een open frisbee of een ballonlint om hun nek. „Zeehondenpups zijn nieuwsgierig en zitten razendsnel klem als ze groeien.”
Hulpverlener van Zeehondencentrum Pieterburen probeert een zeehond van de Waddendijk mee te nemen.
16 december 2025 – Gemeenten moeten gedwongen verhuizingen van Oekraïense vluchtelingen beperken, zegt de Nationale Ombudsman. De Oekraïense gezinnen die in een voormalige school in het Brabantse Dongen verblijven, wíllen ook helemaal niet verhuizen. Maar de gemeente wil ze daar weg hebben en overplaatsen naar de centrale opvang. „De gesprekken met de beheerders en de bewoners hebben niet tot andere inzichten geleid.”
27 december 2025 – Onbeperkt drinken in beperkte tijd is een hit in het Verenigd Koninkrijk. De marketing van de ‘bottomless brunch’ richt zich sterk op vrouwen. „Zo worden zij subtiel aangezet tot overmatig drankgebruik.”
De mooiste fotografie en de beste tips geselecteerd door de fotoredactie
Source: NRC