Theater Daniël Kolf, voormalig zwemkampioen in Suriname, won dit jaar de Theo d’Or, de belangrijkste prijs voor acteurs. Hij werkt nu aan een theatervoorstelling over zijn adoptie. Op de toneelschool in Nederland hield hij het niet uit. „Bij de stemles moest ik mijn accent afleren.”
Daniël Kolf
Daniël Kolf heeft in een volle Amsterdamse schouwburg net de Theo d’Or in ontvangst genomen, de prijs voor beste acteur van het afgelopen seizoen, en een dankspeech uitgesproken, wanneer hij applaus vraagt voor zijn vriendin, „Leidy Laura”. Waarna hij zegt: „En dan deze vraag”, en op één knie gaat. Onder stormachtig gejuich vraagt hij haar ten huwelijk. Lachend en verrast betreedt zij het podium en valt in zijn armen.
Zijn aanzoek was de spetterende finale van het Gala van het Nederlands Theater, afgelopen september, en het was Daniël Kolf ten voeten uit. De 28-jarige acteur is een man die weet wat hij wil. Hij is een voormalig Surinaams zwemkampioen die koos voor een carrière als acteur en theatermaker in Nederland. In zijn toespraak citeerde hij zijn held, Anton de Kom, de Surinaamse antikoloniale schrijver en vroeg hij ruimte voor acteurs van kleur. Over zichzelf zei hij: „Ik speel geen rol om iemand anders te worden. Ik speel om mezelf zo luid te laten klinken dat niemand ooit nog kan doen alsof ik er niet ben.”
En dat werkt. De Toneeljury kon niet om Daniël Kolf heen. Zijn talent is de totale controle die hij lijkt te hebben over wat hij doet en zegt. Hij heeft een krachtige stem, met klanken die hij naar believen laat knallen, gekruid met een stevig Surinaams accent. Zijn handelingen en bewegingen zijn precies gedoseerd. De combinatie is buitengewoon.
Zijn bekroonde rol is een fenomenale vertolking van de hoofdrol in de muziektheatervoorstelling De dood van Benny Simons van Orkater, over een jongen die zich laat verleiden tot een vechtpartij op straat, wat hem fataal wordt. Geregisseerd door Shady El-Hamus, die hem in 2019 al een van de hoofdrollen gaf in de film De Libi. Kolf speelde de afgelopen jaren in films en series, en imponeerde in het theater met mooie rollen in De Gliphoeve van Orkater en Bloedbruiloft van ITA. In 2021 kondigde hij zich al aan als talent, met een nominatie voor beste bijrol voor zijn spel in Quake van DOX en Theater Utrecht. Nu is zijn naam gevestigd.
Daniël Kolf: „Toen ik vroeger Spoorloos keek, en mensen vonden elkaar terug, dan sprong ik op de bank.”
Een maand na de prijsuitreiking ontvangt Kolf zijn bezoek in Pathé Amsterdam-Noord, waar hij tijdens festival Cinekid scholieren een ochtend theaterles heeft gegeven. Voor het interview heeft hij een lege bioscoopzaal geregeld.
„Het is een enorm compliment voor het harde werk dat ik heb verricht. Ik was kampioen rugslag in Suriname en ik kreeg een beurs om naar Amerika te gaan, maar ik vroeg me af hoe ver de sport me zou brengen. Op mijn achttiende besloot ik het zwemmen op te geven, mijn familie achter te laten en in mijn eentje naar Nederland te verhuizen om acteur te worden.”
„Niemand met wie ik op school heb gezeten, heeft deze prijs gewonnen. Dat is niet arrogant bedoeld, maar de prijs geeft me de zekerheid dat ik de juiste stap nam.”
„Ik moest te veel acclimatiseren. Ik moest wennen aan het weer, het ov, het Nederlandse eten. Ik had steeds buikpijn want ik at de vreemdste dingen, zoals asperges met kaas. En een klas op de toneelschool wordt een soort sekte, met bijbehorend gedrag. Maar ik ben nooit iemand geweest die meeloopt.
Daniël Kolf thuis met zijn kinderen in Amsterdam
„Bij de stemles moest ik mijn accent afleren. Het voelde alsof ik een stukje van mijn identiteit aan het verliezen was.”
„Met de mentaliteit die ik nu heb, had ik de school afgemaakt. Ik adviseer dat ook aan jongeren die ik lesgeef. Op school kun je nog op je bek gaan, terwijl je daar in de praktijk hard op wordt afgerekend.”
„Actrice Helen Kamperveen is een goede vriendin van mijn ouders. Zij richtte deze school op om Nederlandse theatertradities naar Suriname te brengen. Toen zeiden mijn ouders: Daniël gaat op die school. Ik had een rijke fantasie als kind. Op de jeugdtheaterschool kon ik daar mee aan de gang. Mijn prijs is ook een kroon op het werk van Helen Kamperveen. Bij haar heb ik het vak geleerd.”
„In Suriname is overal water, je moet kunnen zwemmen. Van zwemles ben ik al snel naar zwemtraining gegaan. Die topsportmentaliteit, de beste willen zijn, gebruik ik nog steeds bij het acteren. Dat je niet in uren denkt, maar in honderdsten van seconden. Denken in kleine stapjes.”
„Het is een geweldige manier om jezelf fysiek te onderhouden. Als acteur is het belangrijk dat je een goede conditie hebt. Het is ook een heerlijke manier om te ontspannen. Ik ga soms alleen maar liggen in het water, in gedachten met mezelf. Ik kan dat goed, naar het plafond kijken, in het moment zijn. Ik ben een dromer. Ik mediteer ook veel. Dan krijg ik nieuwe ideeën. Over mijn lessen bijvoorbeeld. Ik geef theatercursussen en heb mijn eigen curriculum ontwikkeld.”
Daniël Kolf met zijn verloofde Leidy Laura en hun drie kinderen.
„De belangrijkste les is: acteren is niet spelen, maar zijn. Ik leer ze vertrekken vanuit iets dat zij zelf zijn. Want dat is uniek. Ik noem het de Denzel Washington-methode. Denzel Washington is in elke film ook zichzelf. Ik zet hem altijd tegenover Johnny Depp, die in elke rol een totaal ander mens wordt. Ik leer mijn studenten te beginnen als een Denzel Washington en dan kan het zijn dat er een Johnny Depp in je zit. Maar als Denzel Washington kan je het langer volhouden.”
„Ik kwam een uur voor de repetities en na afloop bleef ik nog twee of drie uur in mijn eentje. Dingen uitproberen, mezelf filmen. Liggend op bed speelde ik de voorstelling af in mijn hoofd. Ik ben de extra mile gegaan. Dat heeft er denk ik voor gezorgd dat mijn spel de kwaliteit had om een Theo d’Or te krijgen.”
„Een jongen die is opgegroeid met een denkwijze over wat het leven moet zijn, wat een man moet zijn. Pas als hij overleden is, en als verteller zijn verhaal met het publiek deelt, komt hij tot het inzicht dat zijn vader zijn trauma’s op hem heeft overgedragen.
„De voorstelling symboliseert ook een rouwproces. In de Surinaamse cultuur leren we dat we iemand die overleden is na het rouwen moeten loslaten, zodat die persoon of geest kan doorreizen naar de volgende dimensie. Ik heb mensen gesproken die vertelden dat ze hun vader, broer, beste vriend hadden verloren. En dat deze voorstelling een openbaring was, omdat ze zien waar Benny als overleden persoon doorheen gaat.
„Ik heb zelf in 2023 een goede vriend verloren, en deze voorstelling heeft mij ook geholpen. Je krijgt antwoord op de vraag: ‘Waar is die persoon nu? Wat zou die persoon willen dat we doen?’ Dat is een van de mooiste dingen aan de voorstelling: dat het mensen helpt bij hun rouw.”
„We leven in een tijd waarin we ons als mannen bewust moeten zijn van het feit dat er vrouwen zijn die zich onderdrukt voelen door hoe wij ons gedragen. Dat gedrag moeten wij veranderen, en we moeten onze zoons leren hoe zij om moeten gaan met vrouwen. Mannen moeten elkaar daar op aanspreken.
„Wat er met Benny gebeurt, dat hij met zijn vrouw op straat loopt en wordt uitgedaagd, is mij ook overkomen. Dat mijn vrouw mij aankijkt en zegt: ‘Ga je niks doen?’ Maar ik heb als kind veel moeten vechten. Dat heeft me geleerd hoe je gevechten kan vermijden.”
„In Suriname heerst een cultuur waarin je macho moet zijn. Op school kon ik er niet tegen dat mensen anderen pestten. Daar heb ik vaak wat van gezegd. Maar pestkoppen willen meteen vechten.”
„Ook daarom wil ik werken met jongeren. Ik wil ze een nieuw wapen geven, een ander wapen: ga films maken, ga theater maken, deel je verhaal. Dan kom je ook tot het besef dat het niet belangrijk is wat anderen van jou vinden. Zolang jij gelooft in wat je zelf doet.”
„Heel goed, door twee ouders die mij hebben geadopteerd. Reina en Randy. Ik heb ze nooit ruzie zien maken. Ze hebben mij alles gegeven wat ik nodig had om te zijn waar ik nu ben. Mijn moeder is opgegroeid in Rotterdam. Ze heeft me gezegd: ‘Je gaat die steen net iets verder moeten gooien dan de mensen van hier.’ Daarom ga ik ook die extra mile sinds ik in Nederland ben. Altijd.”
„Mijn biologische moeder is een Hindoestaanse vrouw. Mijn vader een Creool. In die tijd mochten Hindoestanen niet met Creolen. Dat wringt nog steeds. Mijn moeder was ook jong, achttien, toen ze mij kreeg.”
„Ik was acht toen ik het sprookjesboek Het lelijke eendje las, over een kuiken dat was geadopteerd. Ik vroeg aan mijn moeder wat dat woord betekende. Toen heeft ze het mij uitgelegd en verteld dat ik ook geadopteerd was. Ze zei: ‘Je komt niet uit mama’s buik, maar je komt uit mama’s hart.’ Ik antwoordde: ‘Ja, ik weet dat nog. Ik heb jullie uitgekozen.’ En toen begon mijn moeder te huilen.
„In 2018 heb ik één keer mijn biologische moeder ontmoet. Dat was een van de mooiste dingen uit mijn leven.”
„Emotioneel, maar ik hoefde niet te huilen. Het is voor mij moeilijk om te huilen. Ik weet niet waar dat aan ligt. Ik voelde me dankbaar. Zij ging wel huilen. En ik vroeg me ook af: waarom moet ik niet huilen?”
Kolf lacht. „Het gebeurde niet. Ik was juist blij. Ik zag eindelijk iemand die op mij lijkt.”
„Ze zei dat mijn vader niet meer leefde, en daar hebben we het bij gehouden.”
„Ik wil heel graag weten wie hij is of was. Er moet een foto van hem zijn. Dat is een streven: erachter komen hoe mijn vader eruit zag.
„Vooral sinds ik kinderen heb, besef ik hoe belangrijk het is om te weten wie je vader is. Ik heb het me afgevraagd: waarom komt hij me niet zoeken? Ik heb kinderen, en ik wil er alles aan doen om in hun leven te zijn.
„Dat drijft mij ook om een groot acteur te worden. Want misschien ziet mijn vader me in een film en denkt hij: ‘Hé, mijn zoon.’ En dan stuurt hij me een berichtje.”
„Ik weet niet of dat waar is. Ik wil niet dat het waar is. Ik hou het nog open. Ik ga in januari naar Suriname en dan wil ik er met mijn moeder voor gaan zitten.
„Eigenlijk zou ik mijn zoektocht willen verfilmen. Toen ik vroeger Spoorloos keek, en mensen vonden elkaar terug, dan sprong ik op de bank.” Kolf gaat staan, juicht en roept „Yes! Yes!” Terwijl hij weer gaat zitten: „Alsof ik erbij was, snap je? Ik krijg direct weer kippenvel.”
2025 was voor Kolf ook het jaar waarin hij besloot zijn ervaringen met adoptie te verwerken in een theatersolo. Hij schrijft het script zelf en vraagt subsidies aan, want hij wil de voorstelling ook zelf produceren. Komend voorjaar hoopt hij op tournee te gaan. Schrijven bevalt hem zeer. „Ik had er veel eerder mee moeten beginnen. Als acteur weet je wat je kan, maar moet je het doen met de rollen die je krijgt. Door zelf een rol te creëren wil ik laten zien wat ik allemaal in me heb.”
Met zijn aanstaande vrouw heeft Kolf drie kinderen, de jongste werd deze zomer geboren. Zijn verloofde had al twee kinderen, dus hij is een vader van vijf. Dat voelt als een grote verantwoordelijkheid.
Tegelijk beseft hij dat hij zijn kinderen niet tegen alles kan beschermen. „Als ouder moet ik vertrouwen in God”, zegt hij daarover. „Ik vertrouw erop dat alles met een reden gebeurt.”
„Ik ben heel gelovig. Ik geloof in Jezus. Als ik kijk naar de manier waarop hij heeft geleefd, en naar wat hij allemaal heeft gedaan, dan moet er een God zijn.”
„Ik klamp me niet vast aan één geloof, maar aan mensen die refereren aan de kern die God is. Vanuit welk geloof dan ook. In Suriname hebben we winti, boeddhisme, islam, hindoeïsme, christendom. De kern is hetzelfde. Liefde.”
„Alles gebeurt met een reden. Daarom vind ik het soms moeilijk om me in een politiek debat te mengen. In films en theater probeer ik geen expliciete politieke meningen te geven. Er is een gulden middenweg, waar we elkaar kunnen ontmoeten.”
„Het is een harde realiteit die niemand durft uit te spreken. We zijn hier al jaren voor aan het strijden. Na Romana Vrede en Emmanuel Ohene Boafo ben ik pas de derde acteur van kleur die een Theo d’Or heeft gewonnen. Ik denk dat het belangrijk is om mensen bewust te maken van het feit dat wij op veel manieren niet gezien worden. Een praktisch voorbeeld: ik heb twee, drie uur nodig om mijn haar te vlechten. Daar moet iemand voor zijn. Daar is budget voor nodig.”
Hij vertelt dat hij op 4 november bij de koning en koningin op de ‘Uitblinkerslunch’ is uitgenodigd. „Ik kijk er naar uit, want ik wil echt een paar kritische vragen stellen.”
Op 11 november vertelt hij hoe het is geweest. Het is een van de dinsdagavonden waarop hij zijn achtweekse cursus geeft in buurthuis Holendrecht in de Bijlmer. Er waren driehonderd aanmeldingen, er was plek voor veertig.
Bij de koning was het „geweldig”, zegt hij. Er was een groep van veertig winnaars in de sport, kunst en wetenschap uitgenodigd. „Ik mocht naast Máxima zitten. Ik heb geen kritische vragen gesteld, maar wel kritische opmerkingen gemaakt. Over dat er meer ruimte moet komen voor mensen van kleur en hun verhalen. Ze begon zelf over immigranten en zei dat ze het niet eens was met alle kritiek op hen. Ze was niet zo rechts als ik had verwacht.”
In een klaslokaal begint de les met het doornemen van scènes die de leerlingen zelf hebben geschreven. Die gaan ze samen repeteren, en een week later presenteren in comedyclub Boom Chicago. Elke scène wordt door Kolf aangekleed met ideeën en suggesties.
Leidy Laura brengt tassen snacks en fruit, en heeft de baby mee. Als ze even weggaat, laat ze de kinderwagen bij Kolf. Als de baby huilt, haalt hij haar eruit en wiegt haar, terwijl de leerlingen hun tekst voordragen.
In de pauze gaat hij buiten roken. Op het plein steken jongens vuurwerk af. Kolf kijkt en zegt dan: „Het is jammer dat er weinig jongeren uit de buurt meedoen. Nu hangen ze maar wat. Ik zou ze graag binnenhalen. Ik doe er veel aan: schoolbezoeken, flyers, promotie. Maar een buurthuis schrikt af.” Daarom droomt hij van een eigen theater. Misschien een extra bouwlaag op het buurthuis, wijst hij omhoog. „Dat wil ik graag. Mijn eigen school, mijn eigen gebouw.” En dan is er weer de glimlach van de man die weet wat hij wil: „Dat gaat er komen.”
Reprisetournee De dood van Benny Simons, door Orkater: 1 mei t/m 31 mei 2026. Info: orkater.nlReprise De Gliphoeve van Orkater in november en december 2026.
Daniël Kolf werd in 1997 in Paramaribo geboren. Hij was Surinaams kampioen en recordhouder op de honderd meter rugslag. In 2019 speelde hij een van de hoofdrollen in de film De Libi, die later cultstatus kreeg. Een rol in de theatervoorstelling Quake, van DOX en Theater Utrecht leverde hem een nominatie op voor de Arlecchino, voor beste bijrol, in 2020. Met onder anderen Romana Vrede speelde hij in de jeugdfilm I don’t wanna dance (2021). In het theater maakte hij indruk met zijn spel in De gliphoeve, van Orkater (2021).
Voor zijn rol in de film Forever Rich werd Kolf genomineerd voor een Gouden Kalf voor beste bijrol (2021). Aansluitend werd hij door NRC opgenomen in de lijst Rijzende Sterren, begin 2022. Datzelfde jaar werd hij door Ivo van Hove opgenomen in het ensemble van ITA, waar hij weer vertrok na gespeeld te hebben in een paar producties, waaronder Bloedbruiloft (2023). In 2022 speelde hij ook de hoofdrol in Kofi’s Tori, een historische jeugdserie over een tot slaaf gemaakte jongen op een plantage in Suriname.
Een hoofdrol was er ook voor Kolf in De dood van Benny Simons, door Orkater, geregisseerd door Shady El-Hamus, met wie hij ook De Libi en Forever Rich maakte. In september 2025 ontving hij daarvoor de Theo d’Or, de prijs voor de meest indrukwekkende acteerprestatie in een dragende rol, in theaterseizoen 2024/2025. In 2025 had hij ook rollen in de films Straf, Bad Boa’s (met Jandino Asporaat) en Wraak.
Kolf woont met zijn verloofde en drie kinderen in Amsterdam.
Elke donderdag de mooiste verhalen over kunst en cultuur: interviews, recensies en achtergronden
Source: NRC