is podcastpresentator en columnist voor de Volkskrant.
Anthony Boyd deed er 38 minuten over om dood te gaan. Om 5 uur 50 sprak hij zijn laatste woorden (‘Ik heb niemand vermoord, er zal geen gerechtigheid zijn in deze staat zolang we het systeem niet hebben veranderd’). Om 5 uur 55 controleerde de beul of het gasmasker goed om Boyds hoofd zat en ging het stikstofgas stromen. Drie minuten later lag hij hevig te stuiptrekken en met zijn benen te trappelen. Tot iets na kwart over 6 hapte hij nog zichtbaar naar adem, een getuige turfde 225 diepe ademteugen. Om 33 minuten over 6 werd hij doodverklaard.
Boyd was veroordeeld voor het medeplegen van een moord, die ongetwijfeld gruwelijk was, maar daar gaat niet om, het gaat erom dat hij daarom door de staat Alabama met geweld om het leven werd gebracht. Er zijn nog altijd 23 Amerikaanse staten die de doodstraf opleggen en uitvoeren, die hun ongewenste burgers elektrocuteren, doodschieten, injecteren met dodelijke vloeistoffen of vergassen.
Met het Florida van gouverneur Ron DeSantis als fier koploper: 19 van de 47 executies dit jaar waren in die staat volgens de tellingen van DPI, het Death Penalty Information Center. Dat zijn 23 plekken in de Verenigde Staten waar het heilige geloof in oog om oog, tand om tand gepaard gaat met vertrouwen in de onfeilbaarheid van de wrekende staat.
Elk jaar maakt DPI de balans op en elk jaar is dit opnieuw een impliciete bevestiging van het fundamentele verschil tussen Europa en Amerika: de permanente Europese verwondering over de Amerikaanse geweldscultuur. Bij ons vinden zelfs de grootste populisten en politieke dwaallichten de doodstraf ongehoord en primitief (op de mannen van de SGP na, aan wie wel meer verworvenheden van de beschaving voorbij zijn gegaan).
In de VS is het geweld overal, het zit in de samenleving, het is verankerd in de grondwet, de wetgeving is ervan doortrokken. Amerikanen hebben zelfrijdende auto’s en vliegen naar de maan, maar afscheid nemen van de barbaarse doodstraf ligt nog steeds moeilijk.
Daarmee schaart het land zich in een rij duistere naties die door schurken, antidemocraten of despoten worden bestuurd – China schiet mensen dood en houdt de aantallen geheim, Saoedi-Arabië onthoofdt zich te pletter, uit Noord-Korea komen wilde verhalen, Iran doet aan massa-ophangingen – maar dat deert ze niet, of niet genoeg.
Onder de Amerikaanse bevolking neemt de steun voor de doodstraf langzaam af, maar onder Republikeinen is die onverminderd hoog. De huidige president is er een groot voorstander van en in diep-conservatieve Republikeinse staten als Florida is de wetgeving dit jaar uitgebreid, om ‘elke executiemethode die niet ongrondwettelijk is’ toe te staan. Bezorgde deskundigen vatten dat op als groen licht voor experimenten op terdoodveroordeelden.
In de relatie met de VS is de EU lankmoedig en volgzaam, serviel soms, maar ze trekt een rode lijn bij inhumane en primitieve manieren van straffen. Afwijzing van de doodstraf behoort tot de kernwaarden van de Europese Unie. Want overheden zijn feilbaar, in een beschaafde samenleving heeft elke burger recht op boetedoening, rehabilitatie en genade, en een staat die zichzelf de absolute macht over de levens van zijn burgers toekent is angstaanjagend.
In haar verzet tegen deze barbarij is de Unie luidruchtig, actief, trots en standvastig. Dat is iets om trots op te zijn. En om te verdedigen.
Over onze columns
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Geen column meer missen?
Volg uw favoriete columnisten via de app. Klik op het belletje naast de auteursnaam.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant