Sydney Sweeney | actrice Ze zag haar loopbaan dit jaar verzanden in flops en politieke controverse. Nu is Sydney Sweeney terug in de bioscoop met thriller ‘The Housemaid’.
Reclamecampagne van American Eagle met Sydney Sweeney in New York, in augustus.
Het was een veelbewogen jaar voor Sydney Sweeney (28). De actrice met Bette Davis-ogen leek vol zelfspot op weg naar Hollywoods A-lijst. Maar recentelijk flopten al haar films en maakte ze alleen furore met een even felle als ridicule rel in het kader van de Amerikaanse cultuuroorlogen. Of ze daar gehavend, triomfantelijk of gelouterd uit tevoorschijn kwam, is een kwestie van perspectief.
Casus belli was Sweeneys campagne voor spijkerbroekenmerk American Eagle. Jeans en ‘genes’ klinken hetzelfde; in een van de spotjes ritst Sweeney haar gulp dicht en zegt ze hitsig in voice-over, terwijl de camera langs haar voluptueuze lichaam omhoog glijdt: „Mijn lichaamsbouw is bepaald door mijn genen. Genen worden doorgegeven van ouders aan hun kinderen en bepalen vaak eigenschappen als persoonlijkheid, oogkleur en haarkleur. My genes are blue.”
„Een boodschap uit het lab van cultuuroorlogpathogenen”, zo heette het. Links wond zich op over deze vermeende ‘dog whistle’ voor eugenetica en wit racisme. Fox Networks greep deze afleiding van de Epstein-affaire met beide handen aan om te toeteren over woke en doorgeslagen cancelcultuur. Donald Trump zag „the hottest ad out there” en tikte: „Go get ’em, Sydney!” En American Eagle? Dat wreef in de knuistjes: het aandeel steeg van 11 naar 28 dollar, voor half Amerika zijn de spijkerbroeken nu een statement.
Sydney Sweeney tijdens het Savannah Film Festival (VS), oktober 2025.
Het suggereert dat er na jaren van quasigewetensvolle ‘wokevertising’ nu ook ‘trumpvertising’ is: je product verkopen door links te sarren en zo rechts in te palmen. Maar helpt deze ‘banale provocatie’ de loopbaan van Sydney Sweeney ook? Toen er heibel kwam, glimlachte ze sereen. Ze hield gewoon van jeans, mag toch? Monkelend in een American Eagle-filmpje verving ze op een poster ‘good genes’ door ‘good jeans’. Als in: begrijpen jullie het niet? Olie op het vuur, want zo normaliseert radicaal rechts vaker foute statements: na kritiek ironisch knipogen.
En zo ging het dus ook over Sydney Sweeneys intenties. Ze bleek – shock! – in 2024 te zijn geregistreerd als Republikeins stemmer in Florida. En was er eerder niet een schandaaltje rond haar moeders zestigjarige verjaardag in Idaho, waar gasten rode MAGA-petjes droegen met de tekst „Make Sixty Great Again”? Die petjes waren een grapje van vrienden uit Los Angeles die op bezoek kwamen in het rechtse Idaho, legde Sweeney later uit. Te laat wellicht, net als haar vage excuses voor de American Eagle-campagne deze maand in Variety. Die verdeelde Amerika, dat wil ze niet. Haar zwijgen had de kloof verdiept.
Politieke profilering helpt haar carrière vermoedelijk niet. Hollywood blijft een overwegend progressief bastion, de filmpers eveneens, en je wil de helft van Amerika niet van je vervreemden. Misschien was het onhandigheid. Variety suggereerde in 2024 – bij de MAGA-petjesaffaire – dat Sweeney is gevormd door de roddelpers: als ster leer je niet te reageren, want dat geeft extra zuurstof aan geruchten. Maar bij zo’n politieke rel kan het je opbreken. Of ziet Sweeney zichzelf als wegbereider van een nieuw, rechtser Hollywood?
Sydney Sweeney komt uit een conservatief dorp in Idaho; op school was ze een sportfanaat en modelleerling tot horrorkomedie Zombies of Mass Destruction (2010) in de buurt filmde. Ze kreeg een rolletje als kleine Lisa die „Ik ben zo bang, mama heeft papa opgegeten” mocht zeggen voordat ze uiteenspatte op een bumper van een SUV.
Dat smaakte naar meer: ze overtuigde naar eigen zeggen haar ouders met een Powerpoint-presentatie om in haar acteerloopbaan te investeren. Ze shuttelden haar naar Los Angeles voor acteercursussen en audities, kochten er een dure pied-à-terre. Maar Sydney Sweeney scoorde slechts bijrolletjes en haar ouders gingen zichzelf wegcijferend bankroet en belandden in een scheiding. Ze voelt zich daar schuldig over, zegt ze.
Haar carrière komt serieus op gang in 2018, als ze indruk maakt als suïcidale tiener in de tv-serie Everything Sucks en met The Handmaid’s Tale, waarin ze als Eden Spence een brave, naïeve aanhanger van het misogyne christenpatriarchaat Gilead speelt en in een zwembad wordt verdronken wanneer ze voor de verkeerde valt. Tarantino cast haar als volgeling van Charles Manson in Once Upon a Time in Hollywood, waar ze in een zwembad wordt geroosterd door Leonardo DiCaprio.
Heftige, intense rollen kan ze prima aan: zie ook haar grote doorbraak als Cassie Howard in HBO’s tienersensatie Euphoria, die ook Zendaya en Jacob Elordi lanceert. Cassie, geteisterd door verlatingsangst en slutshaming, transformeert in seizoen twee van een sneue pleaser tot sadistische pestkop. Het levert Sweeney een eerste Emmy-nominatie op; de tweede was als het neerbuigende, ijzig valse tutje Olivia in hitserie The White Lotus (2021).
Toen ze in 2023 samen met Glen Powell een onverwachtse wereldhit maakte van de standaardromkom Anyone but You leek Sweeney een superster in de maak. Seks- en sterappeal plus een serieus actrice, want in arthousefilm Reality bleek ze ook raad te weten met understatement. Als klokkenluider Reality Winner speelt ze woord voor woord het ‘informele gesprek’ na met twee FBI-agenten dat eindigde in Winners arrestatie. De aarzelingen, de steelse blikken, het maskeren van groeiende paniek met gekeuvel: een knappe rol.
Vervolgens ging het bergaf. Thriller Eden van filmveteraan Ron Howard flopte dit jaar, het drama Echo Valley – met Sweeney als verslaafde dochter – verdween in het zwarte gat van Apple TV Plus, horrorfilm Immaculate bleek een matig nonnen- en demonenwerkje, biopic Christy – over de vrouwelijke bokskampioen Christy Martin – trok geen publiek, ondanks schouderklopjes voor Sweeney als zelfhatende lesbienne die zich door haar echtgenoot laat mishandelen en haar woede uitleeft in de ring, waar ze opponenten homofoob uitscheldt.
In interviews laat Sweeney weten een en ander gemeen te hebben met Christy Martin, een provinciale outsider die niet zozeer antifeministisch is maar „gewoon geen trekpop van een beweging wilde worden”. Dat citaat doet vermoeden dat Sweeney een Republikeinse vrouw is die feminisme verwerpt als ‘onvrouwelijk’ , maar feministische verworvenheden wil handhaven.
Sweeney heeft weinig vrienden in Hollywood en trekt liever op met haar familieclan en oude vrienden uit Idaho. Ze is nog steeds een ster in opkomst, maar beschadigd: dat Christy geen Golden Globe-nominatie kreeg, schrijft de filmpers toe aan weerzin tegen haar jeans- en geneticacampagne. Wie weet herpakt ze zich in het derde seizoen van Euphoria, over het naschoolse leven van de jonge helden. Ze heeft weer een hit nodig.
The Housemaid. Regie: Paul Feig. Met: Sydney Sweeney, Amanda Seyfried, Brandon Skelar. 131 min.
The Housemaid is een feministische pulpthriller over klasse en privilege: glossy gefilmd, soapy geacteerd, gesitueerd in een pronkhuis uit Beter Wonen, met antiseptische vanilleseks tussen veel te mooie lijven. Maar dat is het punt: alles is fake in dit ingewikkelde verhaal van manipulatie en gaslighting dat niet overtuigt, maar wel bevredigt.
Heldin is Millie (Sweeney). De reclassering dreigt haar naar de gevangenis terug te sturen als ze geen vaste baan of verblijfplaats regelt: ze slaapt in haar auto. Een strohalm dient zich aan als glamourmoeder Nina (Seyfried) haar op basis van een nep-cv inhuurt als huishoudster. Nina is getrouwd met de steenrijke, ruig aantrekkelijke Andrew en heeft een dochtertje, Cece.
Millie wordt behandeld als voetveeg: dochter Cece is kil, glazig en vijandig, moeder Nina vals, opvliegend en vermoedelijk psychotisch. Zij chanteert Millie en lokt haar keer op keer in de val. Zo leent Nina haar auto uit en geeft die daarna op als gestolen. De charmante Andrew duikt steeds tijdig op om Millie uit de brand te helpen: een ‘hot saint’ fluisteren Nina’s nuffige vriendinnen. Ook Millie valt voor Andrews charmes, en dat maakt Nina nóg razender.
Een bitchfight voor een droomman? De zaak kantelt nog eens uiteraard: regisseur Paul Feig kennen we van de bevrijdende vrouwenkomedie Bridesmaids. Zijn escalatie naar feministische wraakthriller is spannend maar ongeloofwaardig, vereist te veel uitleg in voice-over. Maar Sydney Sweeneys en Amanda Seyfrieds emotionele gooi- en smijtwerk trekken deze thriller toch over de streep.
Coen van Zwol
De beste filmstukken interviews en recensies van de nieuwste films
Source: NRC