Demissionair premier Schoof is blij dat Europese landen een akkoord hebben bereikt over hoe een miljardenlening voor Oekraïne gefinancierd zal worden. Diep in de nacht bereikten Europese leiders in Brussel overeenstemming zelf geld te gaan lenen voor Oekraïne. Een plan om daarvoor bevroren Russische tegoeden te gebruiken is daarmee voorlopig van de baan.
"We hadden als Nederland een andere voorkeursoptie, maar hiermee kunnen we ook goed leven", zei Schoof nadat de vergadering diep in de nacht was afgelopen. "Voor Oekraïne maakt het niet zoveel uit waar het geld vandaan komt, als het maar ergens vandaan komt."
Oekraïne heeft voor de komende twee jaar 135 miljoen nodig om het overheidsbudget sluitend te krijgen. Daarvoor gaat de Europese Unie zelf nu 90 miljard lenen. Oekraïne hoeft daar geen rente over te betalen en hoeft pas terug te betalen als het land zelf herstelbetalingen van Rusland heeft ontvangen. Wel behoudt de EU zich het recht voor daar in de toekomst alsnog de Russische tegoeden voor te gebruiken.
Deze oplossing is opvallend, omdat vooraf het aanspreken van de bevroren tegoeden als de meest reële optie werd gezien. Gezamenlijke leningen liggen altijd gevoelig in Europa, omdat de sterkere economieën dan moeten instaan voor de kredietwaardigheid van zwakkere landen.
De afgelopen dagen werd daarom flink ingepraat op de grootste dwarsligger België, dat grote bezwaren had bij het aanspreken van de tegoeden. Omdat het Russische geld vooral daar onder is gebracht, vreesde België grote claims of financiële represailles van Rusland. Het overleg vannacht in Brussel leek vooral gericht op het wegnemen van Belgische zorgen door gezamenlijk als Europa garanties te geven.
Uiteindelijk bleken er echter onder meer landen bezwaren te bestaan, aldus Schoof. "Met België waren we er eigenlijk wel uit, maar je merkt in zo'n vergadering dat een aantal landen toch de onzekerheden te groot vond. Het waren te grote financiële risico's in hun perceptie, daarom hebben we naar andere manieren gekeken."
De Belgische premier De Wever zei na afloop blij te zijn dat Europa er niet voor kiest zich op glad ijs te begeven door met een twijfelachtige juridische onderbouwing een financieel precedent te scheppen. "Er waren te veel losse eindje. En als je daaraan begint te trekken, ontrafelt het helemaal."
In plaats van dus op die manier het vertrouwen in het Europese bankwezen schaden, koos men voor plan B. "Dit is een stabiel, juridisch onderbouwd en financieel geloofwaardige oplossing. We begeven ons niet in onbekende wateren."
Hij vulde aan dat het belangrijk is dat Europa hierover eenheid uitstraalt. "We hebben chaos en verdeeldheid weten te voorkomen", aldus De Wever. "Dat Europa verenigd is gebleven, betekent dat Europa relevant blijft op het wereldtoneel."
Overigens was er voor die eenheid wel een compromis nodig: Hongarije, Slowakije en Tsjechië hoeven niet financieel bij te dragen aan de lening. Die landen hadden bezwaar tegen de gezamenlijke lening, maar zagen in ruil voor deze toezegging af van een veto.
Buitenland
Deel artikel: