Etnisch geweld Meteen na de inname kwamen al gruwelijke berichten naar buiten, maar een nieuw rapport toont nu de schaal van het geweld aan. De onderzoekers constateren „een consistent patroon van ernstige schendingen van het internationaal humanitair recht”.
Soedanese vluchtelingen uit Darfur lopen in het vluchtelingenkamp Touloum in Tsjaad.
De paramilitaire groep Rapid Support Forces (RSF) heeft tijdens de inname van een vluchtelingenkamp in Soedan in april zeker 1.013 burgers vermoord. Ook zijn zeker tientallen mensen slachtoffer geworden van verkrachting, marteling of ontvoering. De VN-organisatie voor mensenrechten sprak met overlevenden van dit offensief, waarbij de RSF Zamzam in handen kregen, een groot opvangkamp voor ontheemden in de zuidelijke regio Darfur. Meteen na de inname kwamen al gruwelijke berichten naar buiten, maar een donderdag gepubliceerde rapport toont nu de schaal van het geweld aan. De onderzoekers constateren „een consistent patroon van ernstige schendingen van het internationaal humanitair recht”.
„Ik zag overal dode lichamen op de wegen liggen. Alleen kippen, ezels en schapen liepen er nog rond”, zegt een vrouw die een dag na de RSF-aanval naar het kamp kwam om haar zoon te zoeken — tevergeefs. Een man vertelt hoe hij met tien anderen verstopt zat in een kamer, toen twee RSF-strijders de loop van hun geweren door gaten in het raam staken en acht mensen doodschoten. Soedanezen werden volgens het rapport gedood in hun woonplekken, die RSF-strijders deur voor deur langsgingen, of op de markt, in scholen, in klinieken, in moskeeën, of terwijl ze probeerden te vluchten.
In de maanden voorafgaand aan de aanval blokkeerden de RSF de toegang van al het voedsel, water, brandstof en andere essentiële middelen tot het Zamzam-kamp. Mensen die probeerden goederen naar binnen te brengen werden aangevallen.
In Soedan woedt sinds april 2023 een gewelddadige machtsstrijd tussen het staatsleger en de RSF (en daaraan gelieerde milities). Het wordt de grootste humanitaire crisis ter wereld genoemd, met meer dan 12 miljoen ontheemden en schattingen van het aantal doden die uiteenlopen van 20.000 tot 150.000 (door gebrek aan toegang is het onmogelijk om het exacte aantal te weten).
Aan de strijd zit ook een etnische component: de RSF, voornamelijk bestaande uit Soedanezen van Arabische afkomst, maken in de regio Darfur vooral slachtoffers onder Soedanezen van Afrikaanse stammen, zoals de Fur, de Masalit en de Zaghawa. De geschiedenis lijkt zich te herhalen, want de RSF komen voort uit Arabische milities die vanaf 2003 massaal Soedanezen van deze stammen vermoordden in Darfur, met meer dan 200.000 doden tot gevolg. De VS merkten dit aan als genocide.
Ook in het VN-onderzoek komt die etnische component terug. Zeker 104 overlevenden, van wie de meesten tot de Zaghawa-stam behoren, werden onderworpen aan „gruwelijk seksueel geweld”, zoals groepsverkrachting en seksuele slavernij. „Seksueel geweld lijkt opzettelijk te zijn gebruikt om terreur te zaaien onder de gemeenschap”, concludeert het rapport.
De bevindingen in het rapport komen overeen met de RSF-inname van Al Fasher in oktober, 15 kilometer ten zuiden van het Zamzam-kamp. Deze week kwam de Amerikaanse Universiteit Yale met een nieuw onderzoek waaruit blijkt dat tijdens de inname niet alleen een systematische massamoord plaatsvond, maar ook dat de RSF de bewijzen daarvan proberen te laten verdwijnen. „De schaal waarop deze slachtingen plaatsvinden, hebben we nog nooit eerder gezien”, zei de leider van het onderzoek aan Yale tegen NRC.
Volgens de VN hebben zowel de RSF als het staatsleger „het doelbewust gemunt op de burgerbevolking”, en begaan ze „op grote schaal oorlogsmisdaden”.
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Source: NRC