China en Oekraïne hebben in korte tijd belangrijke stappen gezet in de ontwikkeling van aanvalsdrones. Een enorm Chinees ‘moederschip’ voor drones voerde afgelopen week zijn eerste vlucht uit. Oekraïne wist onlangs voor het eerst een Russische onderzeeër te raken met zo’n onderwaterdrone.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant, met defensie als belangrijkste specialisme.
Deze ontwikkelingen in slechts vijf dagen tijd laten opnieuw zien dat de militaire dronetechnologie razendsnel vordert, mede door de Oekraïne-oorlog. De Verenigde Staten volgen de gebeurtenissen op de voet. Als een Chinese drone daadwerkelijk een zwerm minidrones kan lanceren, wat in China wordt beweerd, zou dit een bedreiging vormen voor Amerikaanse vliegdekschepen. Amerikaanse kernonderzeeërs kunnen kwetsbaar worden als vijanden van de VS kleine Oekraïense zeedrones gaan kopiëren.
De enorme Chinese drone, de Jiutian, vloog afgelopen donderdag voor het eerst in het noordwesten van China nadat het onbemande toestel vorig jaar was gepresenteerd op een wapenbeurs. ‘Een mijlpaal’, aldus het Chinese staatspersbureau Xinhua.
Fabrikant Avic, een defensiebedrijf van de staat, benadrukt vooral dat de ‘vliegende truck’ kan worden ingezet bij onder andere natuurrampen, om hulpgoederen af te leveren.
Maar China Daily, een spreekbuis van de Communistische Partij, wees ook op een andere mogelijke taak die al sinds vorig jaar de aandacht trekt: de Jiutian kan dienen als moederschip voor drones. ‘Het kan fungeren als een vliegende drager van drones, waarmee zwermen kleinere drones voor missies worden gelanceerd’, aldus de krant.
China zou het eerste land zijn dat zo’n dronemoederschip heeft ontwikkeld. De Chinese staatstelevisie toonde in mei een animatievideo over de manier waarop de Jiutian kan worden ingezet in een oorlog tegen de Verenigde Staten. Te zien was hoe zwermen kamikazedrones uit de buik van de Jiutian werden gelanceerd. Vervolgens sloegen ze in op marineschepen, waaronder een vliegdekschip.
Met de honderd kleine drones die de Jiutian kan vervoeren, kan het toestel ook worden gebruikt om in een landoorlog de vijandelijke luchtverdediging te overweldigen.
Twitter bericht wordt geladen...
Op de staatstelevisie werden China’s vijanden er alvast op gewezen dat hun luchtverdediging ‘niet in staat’ is om deze grote zwermen drones succesvol af te slaan. Of het Chinese toestel daadwerkelijk zwermen drones kan lanceren, moet overigens nog worden bewezen.
De eerste vlucht met de Jiutian diende vooral om aan te tonen dat het onbemande toestel luchtwaardig is. De drone, die zo’n 6.000 kilo aan wapens kan vervoeren, zou ook kunnen worden bewapend met luchtdoelraketten en kruisraketten om gevechtsvliegtuigen en belangrijke doelwitten te vernietigen.
De Jiutian is wereldwijd een van de grootste aanvalsdrones ooit ontwikkeld. Met een lengte van 16 meter en een spanwijdte van 25 meter is het toestel groter dan een F-16-jachtvliegtuig. Het moederschip kan volgens de fabrikant twaalf uur in de lucht blijven en opereren op grote hoogte, zo’n 15 kilometer, om minder kwetsbaar te zijn voor vijandelijke raketten.
De grote omvang van de Jiutian is tevens een zwakke plek van het wapen. Het moederschip zou, nog voordat het een aanval kan lanceren, al kunnen worden ontdekt.
Twitter bericht wordt geladen...
De Jiutian moet nog flink wat testvluchten uitvoeren. Het is onduidelijk wat er daarna met het toestel gaat gebeuren. Beijing heeft nog niet gezegd of de Jiutian in productie zal worden genomen en hoeveel toestellen operationeel zullen worden.
Maar de ontwikkeling van de Jiutian laat opnieuw zien dat China hard bezig om zijn strijdkrachten te voorzien van drones. Chinese wapenfabrikanten zoals Avic presenteren aan de lopende band allerlei soorten drones, van aanvalsdrones tot verkenningstoestellen.
Zo wordt nu de CH-7 getest, een stealthdrone die qua uiterlijk veel lijkt op de futuristische Amerikaanse stealthbommenwerper B-2. De CH-7, die opvalt door zijn grootte, is bedoeld voor het vergaren van inlichtingen.
China beschikt ook over drones die moeten concurreren met de MQ-Reaper, de belangrijkste Amerikaanse aanvalsdrone. Beijing volgt sinds 2022, net als Washington, de ontwikkelingen op het Oekraïense slagveld op de voet om zo te leren hoe drones een oorlog kunnen veranderen.
Met name de kleine onderwaterdrones die Oekraïne aan de lopende band ontwikkelt om de Russische Zwarte Zeevloot te bestoken, tonen aan hoe kwetsbaar ook de Chinese en Amerikaanse peperdure oorlogsschepen zijn voor droneaanvallen, zelfs wanneer de schepen in een zwaarbeveiligde marinebasis liggen afgemeerd.
De Russische Varsjavjanka-onderzeeboot die afgelopen maandag door de Oekraïense inlichtingendienst SSU werd aangevallen met kleine Sea Baby-drones, lag in de haven van Novorossiejsk. Rusland heeft een flink deel van zijn Zwarte Zeevloot verplaatst naar deze marinebasis vanwege de vele Oekraïense aanvallen op Sebastopol, de thuisbasis van de Zwarte Zeevloot.
Op beelden van de aanval in haven van Novorossiejsk is een enorme explosie te zien. Volgens de spionagedienst is de onderzeeboot, die naar verluidt zo’n 400 miljoen dollar kostte, zwaar beschadigd. De Varsjavjanka werd ingezet door Moskou om Oekraïne te bestoken met Kalibr-kruisraketten.
Luister hieronder ook naar de podcast Schaduwoorlog. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant