Vanaf 2 februari kunnen familieleden en onderzoekers de archieven over collaborateurs en verdachten uit de Tweede Wereldoorlog ook in elf regionale archieven digitaal doorzoeken. Momenteel kan dit alleen op vijf computers in de studiezaal van het Nationaal Archief in Den Haag.
Rik Kuiper en Ellen de Visser zijn verslaggevers van de Volkskrant. Zij schrijven geregeld over de Tweede Wereldoorlog.
Wetenschappelijk onderzoekers kunnen vanaf februari bovendien terecht bij het NIOD, het instituut voor Oorlogs-, Holocaust en Genocidestudies in Amsterdam. Daar krijgen ze langer de tijd dan de drie uur die voor andere geïnteresseerden beschikbaar is. Dit schrijft minister Gouke Moes van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) dinsdag in een brief aan de Tweede Kamer.
Aanvankelijk zouden de circa 30 miljoen pagina’s uit het zogeheten CABR-archief vanaf begin dit jaar voor iedereen vanuit de huiskamer digitaal te raadplegen zijn. Dit ging niet door na forse kritiek van de Autoriteit Persoonsgegevens (AP), die stelde dat de privacy van nog levende personen in het geding was. De toenmalige OCW-minister Eppo Bruins kondigde daarop een wijziging van de Archiefwet aan. Zijn opvolger verwacht die in januari 2026 aan de Tweede Kamer voor te leggen.
Als ‘noodoplossing’ zette het Nationaal Archief deze zomer vijf terminals neer in de studiezaal in Den Haag. Belangstellenden moeten een week van tevoren een tijdslot reserveren en krijgen dan maximaal drie uur de tijd.
Vanaf februari kunnen mensen ook terecht bij elf regionale historische centra, zoals het Drents Archief, het Gelders Archief en het Historisch Centrum Limburg. ‘Gezien de hoge leeftijd van veel geïnteresseerden is het belangrijk om deze mogelijkheid dicht bij huis aan te bieden’, aldus minister Moes.
Decennialang was het alleen mogelijk om het CABR-archief op papier te raadplegen. Nu het archief wordt gedigitaliseerd, kunnen nabestaanden en onderzoekers niet alleen veel sneller zoeken, maar ook informatie vinden die anders verborgen was gebleven.
Het papieren archief bevat dossiers op naam van de dader of de verdachte. Wie niet wist wie een familielid had verraden of opgepakt, vond daardoor niet eenvoudig informatie terug over het lot van hun dierbaren. In het gedigitaliseerde archief is het wel mogelijk eenvoudig te zoeken op namen van slachtoffers of op een adres of plaatsnaam.
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant