Het Zuid-Amerikaanse Chili heeft zondag in ruime meerderheid gekozen voor de extreemrechtse José Antonio Kast. De 59-jarige politicus ging voor de derde keer op voor het presidentschap. Hij belooft een keiharde aanpak van migratie en criminaliteit.
is correspondent Latijns-Amerika van de Volkskrant. Hij woont in Mexico-Stad.
Chili, een van de meest welvarende landen van Latijns-Amerika, rekende dit weekeinde af met de linkse regering van Gabriel Boric en gaf het vertrouwen aan extreemrechts. Waar vier jaar geleden de voormalige studentenleider Boric de ultraconservatieve José Antonio Kast nog wist te verslaan, kreeg zijn regering dit keer een afstraffing. Kast won zondag met 58 procent van de stemmen van de linkse regeringskaniddaat Jeannette Jara.
President Boric kampte de afgelopen jaren met een verdeeld parlement en slaagde er niet in de twee grootste zorgen van de Chilenen aan te pakken: toenemende criminaliteit en geweld en een groeiend aantal immigranten. Inmiddels worden jaarlijks per 100 duizend Chilenen zes mensen vermoord, een verdriedubbeling in tien jaar tijd. Het aantal migranten in Chili is in het afgelopen decennium verdubbeld. Het landelijk statistiekbureau becijferde dat Chili in 2023 1,9 miljoen mensen van buitenlandse afkomst telt (voornamelijk uit Venezuela, Colombia, Peru en Bolivia), op een bevolking van 20 miljoen. Het aantal ongedocumenteerde migranten ligt rond de 330 duizend.
Deze twee onderwerpen domineerden dit keer de verkiezingscampagne. De grondwet limiteert een president tot één termijn. Namens de linkse coalitie ging minister van Arbeid Jara (51) op voor het presidentschap. In de televisiedebatten met Kast deed zij haar best net zo stevig over te komen als haar tegenstander. Maar Kast slaagde erin zichzelf als kandidaat van de verandering neer te zetten en Jara als niets meer dan voortzetting van falend beleid.
Met Kast krijgt Chili zijn meest rechtse president sinds de miliatire dictatuur van Augusto Pinochet (1973-1990). José Antonio Kast Rist is kind van Duitse migranten. Zijn vader diende als soldaat in Hitlers Wehrmacht. Het gezin vluchtte na de oorlog naar Zuid-Amerika en vestigde zich in Chili. Kast is de jongste van tien kinderen. Een van zijn broers was minister van Arbeid en later hoofd van de Centrale Bank onder dictator Pinochet.
Naast politicus werkte Kast als advocaat en docent rechten aan de Universidad Católica in hoofdstad Santiago de Chile. Al sinds de jaren negentig is hij politiek actief. Sinds begin deze eeuw is hij volksvertegenwoordiger in het Chileense parlement. In het verleden verheerlijkte hij de dictatuur van Pinochet, en periode waar veel conservatieve Chilenen nog steeds positief over oordelen. In deze campagne bleef hij daar echter van weg.
Kast belooft de meer dan 300 duizend ongedocumenteerde migranten te laten terugkeren naar hun land van herkomst. De migranten zullen zelf hun vliegticket moeten betalen, stelt hij. Tegelijkertijd wil hij de noordgrens met Peru en Bolivia versterken zodat er geen migrant meer Chili inkomt. Hij spiegelt zichzelf aan hardrechtse collega’s in de regio zoals de Amerikaanse president Donald Trump en de Salvadoraanse president Nayib Bukele.
Met Kast krijgt Argentinië, dat sinds twee jaar wordt geleid door de radicaalrechtse Javier Milei, een minstens zo rechtse buurman. Naast een focus op veiligheid en law and order propageert Kast conservatieve waarden als het katholieke geloof, het klassieke gezin, vaderlandsliefde en een vrijemarkteconomie met een kleine rol voor de overheid.
Luister hieronder naar onze nieuwspodcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant