Het Rijksmuseum krijgt over zes tot acht jaar een tweede vestiging in Eindhoven, waar tijdelijke tentoonstellingen te zien zullen zijn. Het ‘Rijksmuseum Eindhoven’ komt in een nieuw gebouw.
is kunstredacteur van de Volkskrant. Hij schrijft over fotografie en de zakelijke kant van de kunstwereld.
De kosten van de nieuwbouw, nu geschat op 80 miljoen euro, worden gedragen door de gemeente, die ook eigenaar van het museum wordt. Dit hebben Jeroen Dijsselbloem, burgemeester van Eindhoven en oud-minister van Financiën, en Taco Dibbits, directeur van het Rijksmuseum, donderdag bekendgemaakt tijdens een persconferentie.
ASML, het chipconcern dat zijn hoofdvestiging heeft in het nabijgelegen Veldhoven, wordt voor een ‘aanzienlijk’ bedrag de hoofdsponsor van Rijksmuseum Eindhoven. De hoogte van die bijdrage is nog niet vastgelegd. Volgens CEO Christophe Fouquet versterkt het nieuwe museum ‘Brainport Eindhoven als culturele bestemming en als een geweldige plek om te wonen en werken’.
Het nieuwe museumgebouw krijgt een oppervlakte van ruim 3.500 vierkante meter en een beeldentuin. Het zal vlak bij Centraal Station van Eindhoven verrijzen in een park aan de rivier Dommel, naast de campus van de Technische Universiteit Eindhoven.
Het park zal worden uitgebreid. De Kennedylaan, een tweebaansweg naast het park, wordt verplaatst naar de buitenkant van de stad. Gemeente en Rijksmuseum gaan komend jaar samen een architect uitzoeken die de nieuwe vestiging moet ontwerpen.
In Eindhoven klinkt al langer de roep om meer cultuur. De stad is door het succes van chipmaker ASML en andere techbedrijven een gewilde vestigingsplek geworden. Het demissionaire kabinet besloot 2,5 miljard euro in de regio Eindhoven te pompen, mede om te voorkomen dat ASML naar het buitenland zou verkassen. Er komen 88 duizend werknemers bij en honderdduizend woningen. Dat schreeuwt volgens de gemeente om meer cultuur.
Eindhoven heeft een handvol kleine musea, een drietal bedrijfsmusea (Philips, DAF, PSV) en een kunstmuseum: het Van Abbemuseum. Volgens Dibbits sluit dat museum met zijn collectie kunst uit de 20ste en 21ste eeuw perfect aan bij het Rijksmuseum, dat meer op eerdere eeuwen is gericht. ‘Dat was ook een reden om voor Eindhoven te kiezen.’
Er zijn eerdere pogingen geweest om in de stad een rijksmuseum voor design op te richten. Eindhoven wordt beschouwd als de designhoofstad van Nederland, de jaarlijkse Dutch Design Week trekt meer dan 300 duizend bezoekers. Maar die pogingen faalden. Dibbits wees er tijdens de persconferentie op dat Den Bosch al een ‘prachtig designmuseum’ heeft.
Dibbits zei dat het Rijksmuseum al langer op zoek was naar een locatie voor een tweede vestiging. Toen hij twee jaar geleden met Dijsselbloem koffie ging drinken ontstond het plan voor een filiaal in Eindhoven. Daarna is er een haalbaarheidsonderzoek verricht. Het Rijksmuseum heeft ook naar andere steden gekeken, maar gaf uiteindelijk de voorkeur aan Eindhoven.
In de nevenvestiging komen volgens Dibbits tijdelijke tentoonstellingen te staan. Ze moeten duidelijk maken ‘hoe kunst wordt gemaakt, het creëren, het vakmanschap. Dat sluit precies aan bij Eindhoven’. Volgens hem biedt het nieuwe museum een geweldige kans om meer van de museumcollectie te laten zien. Die telt ruim een miljoen objecten.
In het buitenland is de trend al langer dat musea met grote collecties nevenvestigingen openen. Het Guggenheim Museum in New York was een van de wegbereiders met zijn succesvolle filiaal in het Spaanse Bilbao. Maar ook in eigen land kan de opening van een tweede museum bestaansrecht hebben, zo hebben het Centre Pompidou en het Louvre aangetoond. Zij hebben naast hun hoofdvestigingen in Parijs musea geopend in respectievelijk Metz en Lens.
In Nederland is daar nog geen voorbeeld van, kleinere dependances en samenwerkingsverbanden niet meegeteld. Met de opening van een extra vestiging door het Rijksmuseum zal de politiek vermoedelijk ingenomen zijn. Een meerderheid in de Tweede Kamer wil wat doen aan de oververtegenwoordiging van cultuur in de Randstad. Kunstinstellingen moeten meer worden gespreid over het land, is de heersende gedachte in Den Haag.
Het Rijksmuseum is, mede als gevolg van het veranderde politieke klimaat, de afgelopen jaren veel meer collectiestukken gaan uitlenen aan regionale musea. Door een filiaal te openen in Eindhoven kan het niet alleen het goede voorbeeld geven, maar mogelijk zelfs extra subsidie binnenhalen.
Dijsselbloem hoopt dat de provincie Noord-Brabant en het Rijk gaan bijdragen aan het nieuwe museum in zijn stad. Normaal gesproken zou die financiering eerst worden geregeld, zei hij. ‘Maar nu hebben we de volgorde omgedraaid. We gaan het gewoon doen.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant