Publieke omroep
Zomergasten, Vrije Geluiden, First Dates, het Nieuwjaarsconcert, Kassa, Draadstaal, Close Up, Man en Kunst, het Zondagochtend Concert: het zijn slechts enkele programma’s die getroffen gaan worden door bezuinigingen op de publieke omroepen. Vanaf 2027 moet de publieke omroep van het kabinet jaarlijks 156 miljoen euro minder uitgeven, en dus werd er gehakt in de programmering.Is het erg dat programma’s verdwijnen? Nee, niet als dat gebeurt omdat de tijdgeest verandert of omdat een maker ermee stopt. Ja, als het gaat om keuzes op basis van kijkcijfers. En dat laatste lijkt het geval: het aantal culturele programma’s – verdieping biedend, maar minder kijkers – dat verdwijnt is namelijk relatief hoog. Daarnaast is het plan er meer reclame toe te staan. Doordat reclame-inkomsten en kijkcijfers nu eenmaal onlosmakelijk met elkaar zijn verbonden ontstaat er een perverse prikkel voor omroepen die keuzes zullen moeten maken om hun budget te halen.Jammer is het daarom dat de omroepen meteen in de handelstand zijn gaan staan, in plaats van te reflecteren op de reden van hun bestaan. En jammer is het ook dat ze zich niet de vraag hebben gesteld of het misschien niet een beter zou zijn juist te stóppen met reclame. Nu is er in de gemaakte keuzes voorgesorteerd op politieke stromingen die bij voorkeur onderuithalen wat van intellectuele waarde zou kunnen zijn, terwijl omroepen er ook voor hadden kunnen kiezen juist die waarden te benadrukken.Is een Zondagochtend Concert zo veel duurder dan het verslag van een sportwedstrijd? Het beëindigen van Zomergasten omdat je als omroep denkt dat het idee z’n beste tijd heeft gehad zou een inhoudelijk keuze kunnen zijn, maar blindelings het programma beëindigen uit financiële overwegingen is geen keuze, maar een zwaktebod. En dat voor een programma dat deels uit zuinigheidsoverwegingen was bedacht.Het beste antwoord van de publieke omroepen was dan ook geweest om te bedenken welk signatuur het beste past. Elke omroep heeft een bepaalde functie binnen de maatschappij: zet die helder op een rij, bedenk welke programma’s daarbij horen en reken uit hoeveel managementlagen en fte’s daarbij strikt noodzakelijk zijn. Kies voor een gezicht, in plaats van voor gezichtsverlies en vind niet het makkelijke antwoord in bijvoorbeeld zoveel mogelijk talkshows. De publieke omroep (en Nederland) is namelijk niet gebaat bij alleen maar (publieke) opinie of publieksparticipatie in de vorm van kook- en bakwedstrijden. En voor wie zich afvraagt waarom de publieke omroep daarbij niet gebaat is, hoeft alleen maar naar de VS te kijken om te zien waar het uitzenden van opinie in plaats van verdieping toe leidt, en tot welke ramp dat op de lange termijn voor een samenleving kan leiden.
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Wat moet je deze week kijken? Tips voor boeiende programma's series en films
Source: NRC