Rusland werkt aan een oorlogsmedaille voor militairen en burgers die zoeken naar de duizenden doden en vermisten op het Oekraïense slagveld. Het aantal vermiste soldaten neemt snel toe.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant, met defensie als belangrijkste specialisme.
De oorlogsmedaille die het ministerie van Defensie wil gaan uitreiken, vormt een zeldzame verwijzing van Moskou naar de tol van de bloedige oorlog. Rusland heeft alleen eind 2022 iets gemeld over een dodental. Dat zou toen zijn opgelopen tot zo’n zesduizend, aldus het Kremlin. Sindsdien zwijgt het in alle talen over het aantal slachtoffers: doden, gewonden en vermisten.
Volgens Oekraïense en westerse schattingen is het aantal slachtoffers aan Russische kant al de één miljoen gepasseerd. Het Oekraïense opperbevel, dat dagelijks de vijandelijke verliezen langs het ruim duizend kilometer lange front bijhoudt, meldde maandag dat de Russische teller op bijna 1,2 miljoen doden en gewonden stond. Dit aantal is niet door onafhankelijke bronnen bevestigd.
Britse en Amerikaanse schattingen, zowel van inlichtingendiensten als denktanks, gaan ook uit van rond de miljoen Russische slachtoffers sinds de invasie in februari 2022. De Britse inlichtingendiensten becijferden in juni dat van dit aantal ongeveer 250 duizend soldaten gesneuveld of vermist waren.
Met dagelijks circa 1.250 doden en gewonden is het afvoeren van al deze slachtoffers een heidens karwei. Vanwege het constante gevaar van de Oekraïense drones is het bergen van de doden levensgevaarlijk. Volgens Oekraïne komt het daarom vaak voor dat Russische eenheden gedode soldaten op het slagveld achterlaten, waardoor ze in Rusland te boek staan als vermist. Dit wordt bevestigd door de Oekraïense organisatie Platsdarm, die vrijwilligers inzet om zowel Oekraïense als Russische lijken weg te halen.
‘De bereidheid aan de andere kant om deze oorlog te voeren, zou veranderen als ze alle lijken zien terugkomen’, aldus Platsdarm-vrijwilliger Oleksi Joekov in The Irish Times, tijdens een zoektocht in de Donetsk-regio.
Moskou wil de nieuwe oorlogsmedaille gaan uitreiken aan Russen die ‘gesneuvelde militairen en andere personen in gevechtsomstandigheden met levensbedreigende risico’s evacueren’. De medaille is ook bedoeld om het bedenken van nieuwe methoden aan te moedigen voor de berging en identificatie van de doden.
Families van vermiste soldaten kunnen naar de rechter stappen om hun zoon officieel dood of vermist te laten verklaren. Volgens de Russische onderzoeksorganisatie Mediazona is het aantal verzoeken dat bij rechters is ingediend sinds medio vorig jaar fors toegenomen.
Ging het in 2024 nog om zo’n 22 duizend, dit jaar zijn het tot nu toe bijna 90 duizend. In de afgelopen maanden werden wekelijks zelfs 2.500 verzoeken ingediend. Mediazona noemde de vermisten vrijdag Ruslands ‘onzichtbare leger’. In het begin van de oorlog weigerden de rechtbanken de verzoeken van de families vaak, omdat militaire eenheden de juiste papieren niet verstrekten. Vanwege de vele aanvragen staan ze nu echter onder grote druk om de verzoeken in te willigen.
Tot ergernis van het Kremlin publiceert Mediazona ook regelmatig, samen met onderzoekers van de BBC, een lijst van gesneuvelde soldaten. Aan de hand van berichten op sociale media en meldingen van families en lokale autoriteiten zegt Mediazona de naam te hebben achterhaald van 153.171 Russische militairen die in bijna vier jaar oorlog zijn gesneuveld. In werkelijkheid ligt het dodental, zo erkent de organisatie, veel hoger.
Luister hieronder ook naar de podcast Schaduwoorlog. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant