Het adviesorgaan dat toeziet op een juiste uitvoering van de Wet open overheid geeft landbouwminister Wiersma opnieuw een draai om de oren. De BBB-minister gooit belastinggeld over de balk, is het verwijt.
is politiek verslaggever van de Volkskrant en schrijft over financiën en landbouw.
In zijn advies aan de minister neemt het Adviescollege Openbaarheid en Informatiehuishouding (ACOI) dinsdag geen blad voor de mond. ‘De door u gekozen handelswijze betekent feitelijk een jarenlange vertraging van de openbaarheid van emissiegegevens en verspilling van schaarse publieke middelen aan bureaucratische procedures waar niemand mee gediend is.’
Het ACOI spreekt zich zo stevig uit naar aanleiding van een klacht van drie mediabedrijven (Follow the Money, NRC en Omroep Gelderland) die Wiersma hadden gevraagd de locatiegegevens en dieraantallen van Nederlandse veehouderijen openbaar te maken. Zij deden dat met een beroep op de Wet open overheid (Woo), die het kabinet ertoe verplicht zulke uitstootgegevens te verstrekken als daarom wordt gevraagd. Wiersma mag dit dus niet weigeren.
In plaats daarvan probeert de BBB-minister de openbaarmaking zo lang mogelijk te traineren. Ze wil bij elk Woo-verzoek alle zestigduizend Nederlandse boeren individueel aanschrijven om hen te wijzen op de mogelijkheid bezwaar te maken. Dat kost volgens uitvoeringsinstantie RVO 15 tot 60 miljoen euro per keer. Bovendien zijn bezwaarschriften van boeren zinloos, omdat Wiersma deze Woo-verzoeken niet mag afwijzen.
Pas na drie jaar en een stuk of vier veroordelingen door de rechter gaf Wiersma de gevraagde gegevens voor de jaren tot 2023 vrij. Hoewel de Raad van State, de hoogste bestuursrechter, in een recent vonnis heeft uitgesproken dat het zinloos en onnodig is om alle boeren apart aan te schrijven, persisteert Wiersma hierin.
De drie mediaorganisaties dienden in september een tweede klacht in bij de ACOI, omdat Wiersma hun latere Woo-verzoeken om de veestaldata uit 2023, 2024 en 2025 in te zien ook weer vertraagt door alle boeren persoonlijk te informeren over de mogelijkheid een bezwaar in te dienen. Het versturen van tienduizenden brieven kost niet alleen tientallen miljoenen euro’s belastinggeld, maar ook veel tijd: de verplichte openbaarmaking wordt hierdoor met nog eens zes maanden tot een jaar vertraagd.
De ACOI heeft geen goed woord over voor de handelwijze van Wiersma. Het Adviescollege was door de journalisten gevraagd als bemiddelaar op te treden in het conflict met Wiersma. Die bemiddelingspoging heeft het ACOI moeten beëindigen, omdat de minister doof bleef voor alle argumenten, zo valt op te maken uit de brief van ACOI-voorzitter Ineke van Gent aan Wiersma.
‘Uw keuze voor individuele zienswijzeprocedure grenst aan procedureel misbruik van de Woo en wringt met de beginselen van behoorlijk bestuur’, schrijft Van Gent. ‘Op deze manier organiseert u een vorm van schijninspraak, die bij de veehouderijen alleen maar zal leiden tot teleurstelling: uw beslissing (tot openbaarmaking van de gegevens, red.) kan immers niet veranderen.’
Wiersma laat via haar woordvoerder weten dat ze het advies ‘bestudeert’ en dat ‘het vragen van een zienswijze niet in strijd is met de bepalingen van de Woo’. Dat laatste klopt, maar gaat voorbij aan de kern van de kritiek: dat een bezwaar- of zienswijzeprocedure in dit geval zinloos en daarom geldverspilling is.
Luister hieronder naar onze politieke podcast De kamer van Klok. Al onze podcasts vind je op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant