Documentaire 100 jaar The New Yorker Voor ‘The New Yorker at 100’ kreeg Netflix ruim toegang tot het dagelijks reilen en zeilen van het beroemde Amerikaanse weekblad. De docu is duidelijk bedoeld als aanbeveling – hoewel lezers wel mogen zeggen dat ze moeite hebben met het grote aantal woorden.
Hoofdredacteur David Remnick en artdirector Françoise Mouly van 'The New Yorker'. Beeld uit de documentaire ‘The New Yorker at 100’.
The New Yorker at 100. Regie: Marshall Curry. Met: David Remnick, Françoise Mouly. Lengte: 97 minuten. Te zien bij Netflix.
„Een wonder”, noemt hoofdredacteur David Remnick het tijdschrift waar hij sinds 1998 leiding aan geeft, en dat is geen overdrijving. The New Yorker ís een wonder. Het weekblad wordt al ruim honderd jaar volgens grofweg dezelfde formule gemaakt en telt momenteel 1,23 miljoen betalende abonnees, van wie de helft nog kiest voor de ouderwetse, papieren vorm. De cover is altijd een tekening of schilderij, nooit een foto; de inhoud is een substantiële klont van diepgravende journalistieke verhalen die de actualiteit vaak slechts zijdelings raken. Toch staat The New Yorker in het hart van de Amerikaanse maatschappij – wie hem leest (van kaft tot kaft is een behoorlijke opgave, menig abonnee heeft ergens een ‘schaamstapel’ liggen) voelt zich volledig bijgepraat.
The New Yorker heeft cachet en telt vele beroemde fans; in de Netflix-documentaire die regisseur Marshall Curry maakte ter gelegenheid van het eeuwfeest nemen onder meer acteurs Jesse Eisenberg, Sarah Jessica Parker en Molly Ringwald plaats op een houten stoel, onderdeel van het oorspronkelijke redactiemeubilair, om te vertellen wat het blad voor hen betekent. Soms is dat leuk: Eisenberg en Ringwald schrijven ook en waren buitensporig vereerd toen er voor het eerst een bijdrage door de redactie geaccepteerd werd. Soms is het onnozel: Parker memoreert hoe haar personage in Sex and the City ooit door The New Yorker werd afgebrand, en komiek Nate Bargatze vertelt moeite te hebben met het grote aantal woorden.
Curry’s film is behalve een viering en eerbetoon ook bedoeld als aanbeveling; wie weet kunnen via de streamer weer nieuwe lezers gevonden worden. Dat werkt wat de historie van het blad betreft oppervlakkigheid in de hand: actrice Julianne Moore scheert in een voice-over langs de vier eerdere hoofdredacteuren en hun beste schrijvers. Van filmcriticus Pauline Kael tot Truman Capote en James Baldwin, met zulk geweldig archiefmateriaal dat je er veel meer van zou willen zien.
Capotes erfenis is een dubbele. In Cold Blood, zijn legendarisch geworden verslag van een moordzaak in Kansas, verscheen in 1965 als een serie van vier artikelen in The New Yorker en sloeg in als een bom, maar er waren van meet af aan critici die het waarheidsgehalte van sommige passages betwijfelden. Capote bleef zich jarenlang verweren (hij bezat naar eigen zeggen de „auditieve versie van een fotografisch geheugen” en kon gesprekken daarom letterlijk citeren), maar hoofdredacteur William Shawn had bij nader inzien spijt van de publicatie. Het factchecken van alle kopij kreeg nog meer gewicht.
Anno 2025 heeft The New Yorker 29 factcheckers in dienst, en het inkijkje in hun werk is een hoogtepunt uit de film. De gehele inhoud van het blad wordt ontleed en nagetrokken, zelfs de cartoons: redacteur Fergus McIntosh memoreert hoe hij tot zijn schaamte een keer over het hoofd zag dat een getekend mannetje op het strand twee rechtervoeten had. Lezers melden zich verontwaardigd als er een keer iets doorheen glipt; men verwacht perfectie.
Niemand op de redactie twijfelt aan z’n missie. Netflix kreeg ruime toegang tot het dagelijkse reilen en zeilen, en wat vooral opvalt is hoe ambachtelijk en ouderwets iedereen zijn gang gaat. Als er al zorgen zijn over digitalisering of ontlezing, dan komen ze hier nauwelijks ter sprake. Verslaggevers verkennen de wereld met een blocnootje, de filmcriticus zit elke dag als in trance in een donker zaaltje onleesbare aantekeningen te maken, de beste cartoons worden uitgeprint en door de hoofdredacteur gekeurd.
Remnick is een intrigerend soort leider, rustig, vastberaden en melancholiek. Onder zijn bewind is The New Yorker politiek uitgesprokener geworden: in de film is te zien hoe de redactie op verkiezingsavond somber toekijkt hoe Trump zijn tweede termijn binnenhaalt. De keuze voor de cover van die week is een dreigende schaduw van Trumps profiel, maar daar houdt het defaitisme op. Politiek verslaggever Andrew Marantz vertelt hoe hij bij Trump-rally’s juist het emotionele, menselijke element probeert te belichten. Tegenstanders realiseren zich niet hoe vrolijk en gezellig het er daaraan toegaat, zegt hij. Ook dat moet je opschrijven.
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Elke donderdag de mooiste verhalen over kunst en cultuur: interviews, recensies en achtergronden
Source: NRC