De overkapping van de verwoeste kerncentrale bij Tsjernobyl is niet meer stralingsdicht. Het internationale atoomagentschap IAEA heeft bij een inspectie vastgesteld dat de constructie door een droneaanval in februari dusdanig is beschadigd dat zij niet meer goed kan functioneren.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Eerder was hij correspondent in Oost-Europa en Zuidoost-Azië.
Op 14 februari van dit jaar sloeg een drone met een ‘hoogexplosieve kop’ een gat in de overkapping van staal en beton die over de in 1986 geëxplodeerde ‘Reactor nummer 4’ is geplaatst. Oekraïne meldde dat het om een Russische drone ging, Rusland ontkende dat het de centrale had aangevallen. Ruim een week geleden inspecteerden technici van de IAEA de schade aan de overkapping. Zij voerden enkele noodreparaties uit, maar het atoomagentschap meldt dat een ingrijpende restauratie nodig is om de constructie weer echt stralingsdicht te maken.
De kernramp met Reactor nr 4 in Tsjernobyl was de grootste in de geschiedenis van Europa. Op 26 april 1986 explodeerde de reactor en kwam er vierhonderd keer zoveel straling vrij als bij de explosie van de atoombom in Hiroshima. De onheilsplek werd haastig afgedekt met aarde, beton en een voorlopige overkapping, en in 2019 kwam daar de hoogwaardige, huidige constructie overheen. Het gevaarte van 108 meter hoog, 257 meter breed en 167 meter lang werd in dat jaar door het Nederlandse bedrijf Mammoet over een glijbaan op zijn uiteindelijke plek gezet.
De overkapping zou alle nog aanwezige straling van de plek van de ramp voorgoed binnenhouden. Foto’s tonen nu dat de drone in februari een rond gat heeft geslagen in het dak, dat de naam ‘New Safe Confinement’ kreeg. In februari constateerden de Verenigde Naties dat er vooralsnog geen lekken waren, en dat de straling rond de centrale stabiel was. De IAEA waarschuwt nu echter dat dat niet zo zal blijven.
Volgens directeur Rafael Grossi van de IAEA heeft de constructie ‘zijn primaire veiligheidsfunctie verloren, inclusief het vermogen straling vast te houden’. Grossi bevestigt dat er reparaties zijn uitgevoerd, maar dat ‘ingrijpend herstel nodig is om verdere degradatie te voorkomen en de nucleaire veiligheid op de lange termijn te verzekeren’. In de puinhopen van Reactor nr 4 ligt nog 200 ton verrijkt uranium.
Rusland heeft bij de invasie van Oekraïne begin 2022 de centrale in Tsjernobyl een maand lang bezet, toen het probeerde met zijn leger vanuit het noorden door te stoten naar de Oekraïense hoofdstad Kyiv. De Russische troepen werden daarna uit het noorden verdreven, maar in het oosten en zuiden woedt sindsdien een bittere oorlog tussen de Russische invasiemacht en het Oekraïense leger. Rusland bombardeert Oekraïne dagelijks met zwermen drones en raketten, die grote schade aanrichten en levens kosten in het hele land.
Luister hieronder naar onze nieuwspodcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant