Ze zochten Ryan op, wonnen haar vertrouwen en brachten hun zusje naar de plek waar ze werd vermoord. Toch houden haar broers vol dat niet zij, maar alleen hun voortvluchtige vader verantwoordelijk is voor haar dood, die het OM beschouwt als eerwraak.
is verslaggever binnenland van de Volkskrant.
Muhanad (25) en Mohamed (23) al N. blijven het herhalen. Ze hadden geen idee dat hun vader Khaled (53) zijn dochter Ryan zou vermoorden. Zijn berichten over diep water en ‘vissen die haar moeten opeten zodat er geen sporen te vinden zijn’ namen ze niet serieus. ‘Ik kon me niet voorstellen dat mijn vader zoiets zou doen’, verklaart Mohamed in de rechtbank van Lelystad.
Daar denkt het OM anders over. De drie mannen staan donderdag terecht voor de moord op Ryan (18) uit Joure. Een vraag staat centraal: was er wel of geen sprake van voorbedachte rade?
Verdachte Khaled al N. is niet aanwezig op deze eerste van drie zittingsdagen. Hij is teruggekeerd naar Syrië, maar heeft wel een boodschap voor de rechters. ‘Hij handelde alleen en had niet de intentie om haar te doden’, zegt zijn advocaat. Sterker nog, toen hij Ryan die nacht zag, verdween zijn boosheid en wilde hij het goedmaken. ‘Het blijft toch mijn dochter’, zou hij hebben gedacht.
Dat het anders liep, kwam door ‘verkeerde opmerkingen’ van Ryan. ‘Dingen die ze deed die fout waren en niet door de beugel konden’, citeert de advocaat uit zijn brief. Ze zou hebben gedreigd de politie in te schakelen, zodat haar broertjes en zusjes, net als zij, uit huis zouden worden geplaatst. ‘Toen verloor ik mijn zelfbeheersing en begon haar te wurgen’, verklaart Khaled. Haar broers zouden hiervan niets hebben meegekregen.
Het is een boodschap die de mannen – allebei volledig in het zwart – meermaals herhalen. Ja, ze zochten Ryan op in Rotterdam, overtuigden haar bij hen in de auto te stappen en brachten haar naar de plek waar ze uiteindelijk werd vermoord. Maar dat hun vader daartoe in staat zou zijn, hadden ze niet verwacht. Daarom geloven ze Khaled als hij zegt dat Ryan is weggelopen. ‘Ik wilde haar nog zoeken, maar hij zei dat dat al had gedaan.’
De broers schetsen een beeld van een ‘tiran’. Iemand tegen wie je niet zomaar in kunt gaan. In Nederland, waar het gezin terechtkwam nadat Muhanad als oudste zoon van negen kinderen vooruit was gestuurd, kalmeerde Khaled een beetje. Al bedreigde hij de man van zijn oudste dochter eens met ‘een shoarmaspies’.
Ook tijdens de talloze ruzies met Ryan greep hij weleens naar een mes. ‘Dan moesten wij ertussen springen om haar te beschermen’, zegt Mohamed. Op de dag van de moord zou hun rol zich hebben beperkt tot ‘bemiddelen’. Als de broers haar ophalen in Rotterdam, waar Ryan zich al een poosje schuilhield, blijft hun vader hen bestoken met berichten, die lezen als een opdracht.
Zo moesten haar telefoons in het water worden gegooid. Waarom dat zo belangrijk was voor zijn vader, wil de officier van justitie weten. Na enig aandringen erkent Muhanad dat ze ‘kennelijk’ een bedreiging waren voor zijn eer. Op haar telefoon staan video’s van een dansende en zingende Ryan zonder hoofddoek. Ook zou ze de dagen ervoor live zijn gegaan via TikTok.
Of er sprake is van eerwraak omdat Ryan zich te westers gedroeg, zoals het OM vermoedt, wordt vrijdag besproken. Mohamed wil alvast kwijt dat het ‘hele verhaal’ om eer gaat, maar dat de term wraak niet juist is. ‘Het gaat om eermoord.’
De politie krijgt steeds vaker te maken met geweldsincidenten rond geschonden familie-eer. Vorig jaar werden 673 gevallen gemeld. Daarbij zijn relatief vaak Syriërs betrokken (29 procent van de gevallen).
Maandag krijgen de verdachten de kans zich te verdedigen. De broers zullen waarschijnlijk blijven volhouden dat ze niets met haar dood te maken hebben. Uit talloze verwijderde chats doemt een ander beeld op. Want waarom appten de broers over een rol ducttape die moest worden weggegooid? En waarom verstuurde de familie al ruim voor Ryans dood berichten over hoe ze ‘van die vervloekte af moesten komen’?
‘De dood lag u vrij voor in de mond’, zegt de rechter. ‘Maar het was nooit onze intentie om het uit te voeren’, antwoordt Mohamed. ‘Het was een manier om ons te uiten. Helaas groeide ik op tussen vier muren waar dat normaal is.’
Wilt u belangrijke informatie delen?
Mail naar tips@volkskrant.nl of kijk op onze tippagina.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant