ALPHEN AAN DEN RIJN - Na een trektocht van meer dan twaalf jaar langs allerlei artsen en specialisten kan Vigo Hooijer uit Alphen aan den Rijn eindelijk gewoon een boer laten. Dat kon hij niet en daardoor had hij iedere dag pijn. Een filmpje op TikTok bracht hem op het spoor naar een kliniek in Amsterdam. Een spuit botox bleek de oplossing.
'Hij ging gewoon met een naald mijn keel in, het was zo voorbij.' Vigo uit Alphen aan den Rijn lijdt aan wat in medische kringen Retrograde Cricofaryngeale Dysfunctie heet. Afgekort: R-CPD. In normaal Nederlands: hij kan niet boeren. Klinkt lekker rustig, maar het geeft veel complicaties.
'Mijn moeder zegt dat ik als baby wel eens een boertje liet', zegt Vigo. 'Maar zolang ik me kan herinneren heb ik nooit geboerd. Bij alles wat ik at of dronk had ik buikpijn, een enorm opgeblazen gevoel en bij het zwemmen kreeg ik ook druk op de borst.'
Vigo ging met zijn klachten door een medische molen. 'Eerst natuurlijk naar de huisarts, die kon niets doen. Vervolgens naar een kinderarts, daar ben ik geloof twee keer geweest. Dat werd ook niets. Toen naar de KNO-arts en ook nog een maag-darm-leverarts.' Niemand stelde de diagnose.
'Er is wel eens gezegd dat ik leed aan het 'prikkelbare darm syndroom', maar dat zeggen ze vaak als ze geen idee hebben wat je mankeert', zegt Vigo. Zijn klachten lijken ook meer te komen uit de maag en zijn darmen dan uit zijn keel.
'Lucht die er boven niet uit kan, komt er aan de onderkant wel uit', grijnst hij. Met andere woorden: hij laat veel scheten. 'En altijd dat opgeblazen gevoel en die pijn...' Vigo zegt dat hij vaak na het eten op de bank moest gaan liggen tot de pijn wegtrok. 'Als ik lag ging het meestal wel.'
Dat weerhield hem er overigens niet van om gewoon te blijven eten. 'Ik houd er nogal van, dus ik at gewoon', lacht hij. 'Maar dan was er altijd weer die pijn.'
Hij vervolgt: 'Soms liet ik ook feestjes schieten omdat ik te veel pijn had of ik kwam te laat omdat ik eerst op bed moest gaan liggen. Het duurt gewoon een tijdje voordat de scheten eruit zijn.'
De oplossing kwam toen hij op TikTok een filmpje zag waarin een vrouw vertelde over haar klachten. Die waren identiek aan wat hijzelf had.
Vigo zocht contact met de vrouw en zij was behandeld met botox. Na een paar maanden wachten kon hij terecht in de Ruydaelkliniek in Amsterdam en toen was de diagnose snel gesteld.
Hij kwam terecht bij Jurjaan Snelleman. Hij is KNO-arts die eigenlijk is gespecialiseerd in stemproblemen, maar zich nu ook in R-CPD heeft gespecialiseerd. 'Bij stemproblemen behandel je mensen soms met botox, dus dat was voor mij niet nieuw.'
Het probleem zit hem in een spier bovenin de slokdarm die niet ontspant. Normaal gesproken doet die dat wel als er gas vanuit de maag naar bovenkomt. De spier ontspant en je produceert een boer. Als die spier dat niet doet, kan het gas niet weg en blijf het in de maag en de darmen zitten tot het er aan de andere kant uit kan.
Het probleem werd voor het eerst duidelijk beschreven in 1987 toen een Amerikaanse arts een artikel publiceerde over patiënten die exact deze problemen hadden. Niet kunnen boeren, druk op de borst, borrelende geluiden en winderigheid. Toen was er nog geen behandeling voor.
Een andere Amerikaan prikte in 2015 een patiënt die deze klachten had met botox in de slokdarmspier en ontdekte dat de problemen verdwenen.
Deze arts, Robert Bastian, heeft een eigen kliniek voor stem-, luchtweg- en slikklachten. Dat is de Bastian Voice Institute. Maar inmiddels heeft hij duizenden patiënten die bij hem komen omdat ze niet kunnen boeren.
In 2019 publiceerde hij een artikel over zijn eerste 51 patiënten. Snelleman was eerder enkele weken op bezoek in de kliniek van Bastian in de VS. Daar kwam hij in contact met de botoxbehandeling tegen het niet boeren. Zijn eerste patiënt in Nederland werd naar hem doorgestuurd door de Amerikaanse arts.
'De meeste artsen denken dat winderigheid, druk op de borst en buikpijn echt niet bij een KNO-arts horen', zegt Snelleman. Hij grapt: 'KNO-artsen zijn keurige mensen die alles doen boven de schouders, je hoeft zelfs je T-shirt niet uit te doen. Maar zonder gekheid: mensen hebben geen keel-, neus of oorklachten. Maar je zou het wel onder slikklachten kunnen scharen.'
Na lang aandringen krijgt hij maag-, darm en leverartsen van het AMC zo ver dat een onderzoekje doen naar spanning in de slokdarm. Tien patiënten kregen veel bruisend water te drinken. Er waren forse verschillen in de metingen tussen mensen die konden boeren en mensen die het niet konden.
Botox ontspant de spier boven in de slokdarm. In theorie is het middel na enkele maanden uitgewerkt en zouden de klachten dus moeten terugkomen.
Maar in 65 tot 80 procent van de gevallen blijven de klachten weg. Hoe dat komt is nog onduidelijk. Soms is wel een tweede of zelfs een derde behandeling nodig.
Volgens KNO-arts Snelleman is de slagingskans na twee behandelingen ruim 95 procent. Hoe het komt dat de klachten wegblijven nadat de botox is uitgewerkt is onduidelijk. Snelleman vermoedt dat een patroon wordt doorbroken. 'Als iemand weer goed kan boeren, is het probleem dus vaak blijvend opgelost.'
De wachtlijsten voor een behandeling zijn ondertussen wel enorm opgelopen. Vaak moeten mensen enkele maanden wachten op een consult. Voor een behandeling op de operatiekamer moet je nog een jaar tot anderhalf jaar wachten. Een poliklinische behandeling kan sneller.
De behandeling wordt in principe alleen gegeven aan mensen van 18 jaar en ouder. Dat heeft te maken met de Nederlandse wet- en regelgeving. Het gebruik van botox bij mensen onder de 18 is verboden, tenzij er sprake is van een medische noodzaak.
Snelleman is een van de weinig artsen in Nederland die de behandeling met botox uitvoeren. Hij doet dat in de Amsterdamse kliniek en in het Meander MC in Amersfoort.
'Ik krijg nog steeds sceptische commentaren, zo van: het komt van het internet en het zijn allemaal jonge mensen die precies zeggen te weten wat ze hebben.'
'Maar ik zie dat mensen echt zijn geholpen met een behandeling. Zeker in het begin zag ik huilende patiënten die zo blij waren dat hun klachten over waren. Alleen zijn veel artsen vaak niet bereid uit hun comfortzone te treden. Jarenlang stelden ze de diagnose 'prikkelbare darm' en dan moeten ze nu opeens terug? Onbekendheid met dit probleem is natuurlijk ook een belangrijke reden.'
In Alphen aan den Rijn is Vigo inmiddels ook blij. Zo'n twee weken geleden kreeg hij de injectie en hij heeft nog last van bijwerkingen, die zouden tijdelijk zijn. 'Slikken en praten kost echt meer moeite nu en soms heb ik het gevoel dat er eten in mijn keel blijft steken.' Die klachten zouden vanzelf moeten overgaan.
Hij merkt al wel dat er lucht langs boven uit kan. 'Ik laat nog geen knallende boer, maar als ik weer spanning of pijn voel opkomen en ik draai mijn hoofd op een bepaalde manier dan komt er wel eentje. Dat voelt zo lekker!'
Source: Omroepwest - Alphen aan den Rijn